11/11/2015
🚩लक्ष्मीपूजन 🚩
दिवाळीचा ४ था दिवस (दि.११/११/२०१५)
अश्विन अमावस्येला लक्ष्मीपूजन केलं जातं. नरकचतुर्दशी मागोमाग दीपावलीतला महत्त्वाचा दिवस लक्ष्मीपूजनाचा समजला जातो. यादिवशी घरं, दुकानं, कारखाने, कार्यालयं आदी वास्तू झेंडूच्या तोरणांनी, फुलांच्या माळांनी सुशोभित केल्या जातात.
यादिवशी पूजा करताना चौरंगावर सुंदर नवं वस्त्र अंथरतात. त्यावर तांदूळ पसरतात. लक्ष्मीपूजनाच्या पूजाविधीचा मंगल सोहळा पाहण्या सारखा असतो. त्यावर मध्यभागी लक्ष्मीची पावलं (पद्मजा) ठेवली जातात. त्याच बरोबरीने लक्ष्मीची सुवर्णमुद्रा (सोन्याची), रजतमुद्रा (चांदीची), कुबेराची प्रतिमा ठेवून (जशी तुमच्याकडे प्रथा असेल त्याप्रमाणे )
संकल्प :-
‘मम सर्वापच्छान्तिपूर्व दीर्घायुष्य बलपुष्टिनैरुज्यादि सकल शुभफल प्रीत्यर्थं गजतुरगराज्यैश्वर्यादि सकल संपदाम् उत्तरोत्तराभिवृद्ध्यर्थं इंद्रकुबेरसहित श्रीलक्ष्मीपूजनं करिष्ये ।’
असा संकल्प सोडून पूजा केली जाते.
गोरसापासून (गाईच्या दुधाचा खवा) तयार केलेला लवंग, वेलची, साखर, केशरयांच्या मिश्रणाने (स्वादिष्ट) रुचकर असा नैवेद्य लक्ष्मीला अर्पण करून साळीच्या लाह्या, धणे, गूळ, बतासे, विविध प्रकारचा सुकामेवा असे सर्व पदार्थ लक्ष्मीला वाहून यासाऱ्यांची आपल्याकडे समृद्धी असावी अशी कामना केली जाते.
प्रसाद म्हणून हे सर्व पदार्थ उपस्थितांना इष्टमित्रांना, गोरगरिबांना वाटण्यापूर्वी उपस्थित मंडळी लक्ष्मीमातेची हात जोडून मनोभावे प्रार्थना करतात.
💥त्यावेळी पुढील श्लोक म्हटला जातो-
‘नमस्ते सर्वदेवानां वरदासि हरिप्रिये । या गतिस्त्वत्प्रपन्नानां सा मे भूया तव दर्शनात् ।’
(अर्थ :- भगवान महाविष्णूला लाडक्या असणाऱ्या, सर्व देवगणांना वरदानाने अभय देणाऱ्या हे महालक्ष्मी, तुझाच आश्रय मानणाऱ्या शरणागतांना मिळणारे सर्व ऐश्वर्य, महाभाग्य मला तुझ्या दर्शन पूजनाने लाभू दे)
या मंत्राने लक्ष्मीची आणि
‘ऐरावतसमारूढो वज्रहस्तो महाबलः । शतयज्ञाधिपो देवस्तस्मा इंद्राय ते नमः ।’
या मंत्राने इंद्राची तसेच,
‘धनदाय नमस्तुभ्यं निधिपद्माधिपाय च । भवन्तु त्वत्प्रसादान्मे धनधान्यादि संपदः।’
(अर्थ :- निधिपती, पद्मपती असणाऱ्या, धनसंपत्ती देणाऱ्या महाराजा कुबेर ! तुझी कृपादृष्टी माझ्यावर ठेव. तुझ्या कृपादृष्टीमुळे धनधान्य, ऐश्वर्य सर्व काही लाभू दे .)
या मंत्राने कुबेराची प्रार्थना करावी.
लक्ष्मीपूजनाच्या दिवशी रात्री न झोपता जागर करावा. गीत, नृत्य, वाद्य, संगीत सेवा राजोपचार पूजा म्हणून जगदम्बिका लक्ष्मीला सादर करून रात्र जागवतात.
तसेच उत्तमोत्तम फळे, फुले व सुगंधित धूपदीपादी उपचार असावेत. संपूर्ण दिवस ब्रह्मचर्यात राहून उपवास वा नक्त-व्रत करावे. लक्ष्मीपूजनात लेख साहित्यासह पुढील वर्षाच्या जमाखर्चाच्या वह्या मांडून पूजा करण्याचा प्रघात व्यापारी व सावकार यांच्यात आहे व लक्ष्मीपूजना नंतर शुभवस्त्रे व अलंकार धारण करून ब्राह्मण, आप्तइष्टांसह भोजन करावे. रात्री घरात व घराभोवती दिवे लावून जागरण करावे.
आपणा सर्वांना दिपावलीतील लक्ष्मीपूजनाच्या अनेक अनेक मन:पूर्वक कोटी कोटी शुभेच्छा .🙏
🚩!! शुभं भवतु !!🚩