24/09/2026
Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΣ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΣΥΡΟΥ ΓΙΑ ΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΩΝ ΕΞΟΡΙΣΤΩΝ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ
Ήταν ένα σπουδαίο συνέδριο με σημαντικές επιστημονικές ανακοινώσεις αυτό που έγινε το τριήμερο από 18 μέχρι 20 Σεπτεμβρίου 2026 στην Ερμούπολη της Σύρου με τίτλο: «πλήρεις δ’ αἱ νῆσοι φυγάδων: Εξορία, φυγή και εκτοπισμός στα νησιά του Αιγαίου». Οι Φίλοι του Χώρου Μνήμης της Αντιδικτατορικής Αντίστασης 1967-1974 στη Θεσσαλονίκη, συμμετείχαν με πολυάριθμη ομάδα μελών και φίλων από Θεσσαλονίκη, Πέλλα, Καβάλα, Κατερίνη, Βόλο, Πάτρα, Ικαρία και την Αθήνα και μέλη του ΔΣ της Εταιρείας.
Σημαντική ήταν η συμμετοχή στο συνέδριο, με επιστημονική ανακοίνωση, της καθηγήτριας Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου Αναστασίας Ζήση, επιστημονικής συνεργάτιδας ενός μεγάλου προγράμματος που εκτελεί με πενιχρά μέσα η Εταιρεία μας, για την έμφυλη διάσταση του αντιδικτατορικού αγώνα και τη βία που ασκήθηκε σε φυλακισμένες και εξόριστες γυναίκες. Η ανακοίνωση παρουσίασε μια ειδική θεματική που κάλυψε τις πολιτικές κρατούμενες εξόριστες στη Γυάρο την περίοδο της μαύρης επταετίας, με βασική πηγή το πρόγραμμα συνεντεύξεων της Εταιρείας με γυναίκες που "έζησαν" σε τόπους εξορίας της χούντας..
Παρακολουθήσαμε το συνέδριο και συμμετείχαμε και στις υπόλοιπες δράσεις και παρουσιάσεις που έγιναν, όπως ήταν η δράση: “Περπατώντας εκτός τόπου” από το Πρόγραμμα “Γυάρος-Σύρος. Συναισθήματα πολιτικής, οικονομικής, κλιματικής εξορίας” των Ντάνας Παπαχρήστου και Γιώργου Σαμαντά (είναι ενδεικτική η φωτογραφία μελών και φίλων μας στην ξενάγηση-διαδρομή με τη δημιουργό της δράσης στους δρόμους της Ερμούπολης).
Ήταν μεγάλη η χαρά μας που ήρθαμε σε επαφή και ανταλλάξαμε απόψεις και κοινούς προβληματισμούς με αγωνίστριες και αγωνιστές του αντιδικτατορικού αγώνα, τις φίλες της Ομάδας Προφορικής Ιστορίας Βόλου και Αθήνας, και άλλες φίλες και φίλους.
Στόχος του συνεδρίου της Ερμούπολης ήταν, μέσα από τις συμβολές ερευνητών από ποικίλα πεδία που σχετίζονται με τη «νησιωτικότητα» και το ιστορικό φαινόμενο της εξορίας και του εκτοπισμού (ιστορία, ανθρωπολογία, αρχαιολογία, αρχιτεκτονική, μουσικολογία), να αναδειχτούν οι ομοιότητες, οι διαφορές και η ιστορική εξέλιξη στη χρήση των νησιών ως τόπων απομόνωσης, εκτοπισμού ή εξορίας. Παράλληλα να γίνει αναφορά στις τεχνικές πολιτικού και πληθυσμιακού ελέγχου, επιτήρησης και σωφρονισμού ή απομάκρυνσης ομάδων ανεπιθύμητων πολιτών.
Με το κλείσιμο του συνεδρίου προβλέπονταν επίσκεψη-ξενάγηση στη Γυάρο αλλά λόγω καιρού (απαγορευτικά μποφόρ) δεν πραγματοποιήθηκε. Αντί της επίσκεψης πραγματοποιήθηκε ψηφιακή-αναλυτική παρουσίαση της Γυάρου, καταγραφής των εγκαταστάσεων που καταρρέουν, των χώρων και του οικοσυστήματος του νησιού μέσω της ψηφιακής εφαρμογής: https://gyaros-story.gr/ . Ακολούθησε συζήτηση με παρεμβάσεις που είχαν και βιωματικό χαρακτήρα, είτε αγωνιστριών που βίωσαν την εμπειρία της εξορίας και του εγκλεισμού στο νησί, είτε παιδιών εξόριστων αγωνιστών που βίωσαν το αίσθημα της απώλειας των γονιών λόγω εκτοπισμού-φυλάκισης ή εξορίας.
