Vereniging Oudheidkamer Twente

Startpagina
Nederland
Enschede
Vereniging Oudheidkamer Twente

Oudheidkamer Twente is een onderzoek- en kenniscentrum voor de geschiedenis van Twente.

De Vereniging Oudheidkamer Twente is eigenaar van uiteenlopende collecties, die ondergebracht zijn bij vele musea binnen en buiten Twente. Een groot deel is tentoongesteld bij De Museumfabriek in Enschede en in het provinciaal Archeologisch depot in Deventer.

04/06/2026

TWENTE TOEN EN NU

Iedere maand zal er over een bijzondere plek in Twente te lezen zijn op onze Facebookpagina, in de rubriek Twente toen en nu.
Wat is er, vandaag de dag, nog oorspronkelijk aan de zogenaamde ‘lieux de memoires’ oftewel herinneringsplaatsen? Plekken waar de mens in contact staat met het verleden. Waar zijn nog sporen terug te vinden – verkeer, industrie, adel, markante plekken, sporen van strijd, sport, religie - om maar wat voorbeelden te noemen en welke heden ten dage nog steeds historie ‘ademen’. Kortom, wat is nog authentiek en wat is inmiddels – helaas – verdwenen. Maar zijn de verhalen er nog wel van terug te vinden? Verhalen uit het cultureel erfgoed van Twente.....

Het WK voetbal in de Verenigde Staten is aanstaande en er zullen veel tribunes met voetbalfans te aanschouwen zijn.
Dichterbij huis staat deze monumentale tribune in Almelo. De tribune werd in 1925 door de Almelose architect Melius Krabshuis naar Engels voorbeeld ontworpen. Toen het monument direct al werd gepromoveerd tot Gemeentelijk- en Provinciaal Monument kreeg de tribune in 2011 de titel Rijksmonument (de enige houten tribune met deze status). Vanwege de bijzondere cultuur-, architectuur- en sporthistorische waarde werd deze titel verleend, omdat er nauwelijks nog bouwwerken van voor 1940 tot Rijksmonument worden verklaard. Nederland kent behoudens de tribune slechts een aan sport gerelateerd Monument, het Olympisch stadion in Amsterdam.

Na de verhuizing (1999) naar een stadion met grotere capaciteit is het stadion aan de Bornsestraat gesloopt. De houten hoofdtribune uit de jaren '20 is behouden gebleven en is verplaatst naar het naastgelegen sportpark van de amateurtak van Heracles.

03/05/2026

TWENTE TOEN EN NU
Iedere maand zal er over een bijzondere plek in Twente te lezen zijn op onze Facebookpagina, in de rubriek Twente toen en nu.
Wat is er, vandaag de dag, nog oorspronkelijk aan de zogenaamde ‘lieux de memoires’ oftewel herinneringsplaatsen? Plekken waar de mens in contact staat met het verleden. Waar zijn nog sporen terug te vinden – verkeer, industrie, adel, markante plekken, sporen van strijd, sport, religie - om maar wat voorbeelden te noemen en welke heden ten dage nog steeds historie ‘ademen’. Kortom, wat is nog authentiek en wat is inmiddels – helaas – verdwenen. Maar zijn de verhalen er nog wel van terug te vinden? Verhalen uit het cultureel erfgoed van Twente.....

Vandaag staat dit monument centraal: vanaf oktober 1915 tot januari 1918 werden 600 Belgische vluchtelingen, vooral uit Antwerpen, opgevangen in Enschede. Het bronzen beeld 'Vlaamse vluchtelingen' uit 1924, vernoemd naar de zeshonderd Belgen die aan het begin van de Eerste Wereldoorlog onderdak zochten en vonden in Enschede. Zij werden in scholen en ziekenhuizen ondergebracht.

Het huidige monument is door kunstenaar Rinus Morsink ontworpen en is gemaakt naar het origineel van de Belgische beeldhouwer Albert Termote en staat in het Van Heekpark. Termote vluchtte zelf tijdens de Eerste Wereldoorlog naar Nederland. Overijsselviertvrijheid

01/04/2026

TWENTE TOEN EN NU - PASEN

Normaal gesproken is er iedere 1e woensdag van de maand over een bijzondere plek in Twente te lezen zijn op onze Facebookpagina, in de rubriek Twente toen en nu, dit keer een extra bijdrage in het teken van Pasen te meer onze regio rijk is aan paastradities.
Wat is er, vandaag de dag, nog oorspronkelijk aan de zogenaamde ‘lieux de memoires’ oftewel herinneringsplaatsen? Plekken waar de mens in contact staat met het verleden. Waar zijn nog sporen terug te vinden – verkeer, industrie, adel, markante plekken, sporen van strijd, sport, religie - om maar wat voorbeelden te noemen en welke heden ten dage nog steeds historie ‘ademen’. Kortom, wat is nog authentiek en wat vaak – helaas – verdwenen of heeft een herbestemming gekregen. Maar zijn de verhalen er nog wel van terug te vinden of worden ze bedreigd? Verhalen uit het cultureel erfgoed van Twente.....

Dit keer het paasvuur, die afgeleid zijn van de lentevuren die al tijdens de prehistorie in het voorjaar werden aangestoken. De noordgrens van het gebied waarin dit volksgebruik plaatsvindt, loopt door Denemarken en de zuidgrens door Zwitserland en Oostenrijk. Het oosten van Nederland is de westgrens en de oostgrens loopt oostelijk van de Harz.

Het was het symbolisch verbranden van de restanten van de winter en de verwelkoming van de zon als brenger van warmte, licht en vooral vruchtbaarheid. Hoewel de katholieke kerk alles in het werk gesteld om dit heidense gebruik uit te roeien, is dat niet gelukt. De kerk heeft het uiteindelijk gedoogd, mits de vuren werden beschouwd als brandstapels voor de doornenkroon van Christus. De grootste verspreiding van paasvuren beslaat ruwweg het gebied waar vroeger de Saksen woonden en waar nu nog Nedersaksisch wordt gesproken. Het bekendste zijn de Twentse vuren (Boakebraandn) vanwege de geringe afstand van vuur tot vuur (foto: paasvuur Twekkelo; 2025).

Vandaag de dag zijn de paasvuren nog steeds te bewonderen, al staan ze de laatste jaren steeds meer onder druk door strengere milieuvoorschriften en klimaatverandering (droogte), maar lijkt het tij voor dit jaar net op tijd te keren.

Fijne Paasdagen!

27/03/2026

In het kader van Vereniging Oudheidkamer Twente Teruw in de Tied tonen we deze jurk uit onze collectie. De prachtige katoenen jurk met blauwe bloemen was strapless en werd gebruikt als avondjurk. Het is van een Engels merk genaamd 'Horrockses'.
Horrockses, een textielconcern opgericht in 1791 door John Horrocks, is het moederbedrijf dat later in 1946 Horrockses Fashions zou lanceren. Van een paar spinmachines die in de fabriek van Horrocks’ vader in Bolton waren opgesteld, groeide het bedrijf uit met meerdere filialen in en rond Preston. Horrockses-katoen stond bekend om zijn kwaliteit, en er waren plannen gemaakt vóór de Tweede Wereldoorlog om een lijn kant-en-klare dameskleding te creëren met hoogwaardig Horrockses-katoen bedrukt met unieke ontwerpen.
Tegen het einde van de 19e eeuw handelden Horrockses (toen Horrockses, Crewdson & Co.) in textiel in verschillende landen, waaronder Portugal, Mexico, India en China.

Wil je meer zien van onze collectie bezoek dan De Museumfabriek in Enschede. Onze leden hebben gratis entree. Informatie over een lidmaatschap – daarmee tevens behoud van Twents erfgoed steunende – is te vinden op onze website: https://oudheidkamertwente.nl

19/03/2026

Het is vandaag donderdag en het is vandaag Vereniging Oudheidkamer Twente Teruw in de Tied Thursday. Vandaag laten we je weer een object zien uit onze collectie. De collectie is zeer divers en bevat naast boeken, meubels, munten, schilderijen en is er een uitgebreide collectie textiel, waaronder deze lichtgroene kapothoed van katoen. Deze hoed werd gedragen rond 1900.

Een kapothoed is een traditionele, vaak 19e-eeuwse dameshoed, gekenmerkt door een ronde vorm (als een kap) die over een kanten muts werd gedragen. Deze hoed, veelal gedragen in Nederlandse klederdrachten (o.a. Friesland, IJsselstreek) en is vaak gemaakt van gaas, ijzerdraad, fluweel of stro, soms versierd met linten of pailletten. Wil je meer te weten te komen met bijzondere, spannende, interessante, historische, belangwekkende verhalen over Twente? Volg ons dan ook op Instagram en LinkedIn.

12/03/2026

Het is vandaag donderdag en het is vandaag Vereniging Oudheidkamer Twente Teruw in de Tied Thursday. Vandaag laten we weer een object zien uit onze collectie of eerder gezegd een uit de fotocollectie. Onze collectie bevat veel foto's zoals deze foto van de huldiging van de vliegenier J.B. Scholte (uit een serie). Afgebeeld is deze foto met een klassieke auto gemaakt tijdens de huldiging van vliegenier J(ohannes) B(ernardus) Scholte (1899 – 1968) op 30 juli 1927, omdat hij een week daarvoor als (tweede) piloot succesvol was teruggekeerd bij de eerste passagiersvlucht van Nederland naar Nederlands-Indië en terug. Aan hem werd in hetzelfde jaar de allereerste Enschede-penning uitgereikt. De auto is een zwarte T-Ford, en de auto is versierd met bloemen voor de jubilaris. In de auto zitten meerdere personen waarschijnlijk familieleden van de jubilaris. Meer historische feiten en wetenswaardigheden kun je lezen in ons kwartaalblad. Wordt lid van onze vereniging; daarmee ontvang je ons kwartaalblad en heb je vrije entree tot De Museumfabriek en bovendien toegang tot onze activiteiten gratis (zoals a.s. dinsdag 17 maart een lezing in het kader van Twentse Tijdreizigers). Meer info op onze website https://oudheidkamertwente.nl of blijf ons volgen via social media (facebook, instagram, linkedin).

05/03/2026

In het kader van Vereniging Oudheidkamer Twente Teruw in de Tied Thursday tonen we deze potloodtekening op wit papier uit onze collectie. Afgebeeld is hier Watermolen 'de Oldemeule' te Oele bij Hengelo. In het midden zie je de watermolen, gezien van over de molenkolk (benedenkolk). Rechts het stuwwerk, links het geboomte. De tekening is gemaakt door F.J. Hoopen tussen 1915 en 1920. Je kunt ons volgen via social media (LinkedIn, Facebook, Instagram) en onze website: https://oudheidkamertwente.nl voor meer objecten uit onze collectie.

04/03/2026

TWENTE TOEN EN NU

Iedere 1e woensdag (dit keer op donderdag!) van de maand zal er over een bijzondere plek in Twente te lezen zijn op onze Facebookpagina, in de rubriek Twente toen en nu.
Wat is er, vandaag de dag, nog oorspronkelijk aan de zogenaamde ‘lieux de memoires’ oftewel herinneringsplaatsen? Plekken waar de mens in contact staat met het verleden. Waar zijn nog sporen terug te vinden – verkeer, industrie, adel, markante plekken, sporen van strijd, sport, religie - om maar wat voorbeelden te noemen en welke heden ten dage nog steeds historie ‘ademen’. Kortom, wat is nog authentiek en wat is inmiddels – helaas – verdwenen. Maar zijn de verhalen er nog wel van terug te vinden? Verhalen uit het cultureel erfgoed van Twente.....

Dit keer de oranjerietuin bij (en met zicht op) kasteel Twickel bij Delden. Wie daar wandelt, waant zich in vroeger tijden. In z'n huidige vorm is de tuin vanaf eind 19e eeuw in fases door tuinarchitect Hugo Poortman ontworpen en aangelegd. Het is niet ondenkbaar dat de oranjerietuin in eerste instantie bedoeld was om de bijzondere collectie citrusbomen 's zomers in volle glorie tentoon te kunnen stellen. De collectie citrusbomen maakt vanwege zijn genetische waarde deel uit van de Nationale Plantencollectie. In 1993 is de oranjerie gerestaureerd.

De tuinen van Twickel zijn in de warme seizoenen geopend voor publiek en is er de mogelijkheid om bij de theeschenkerij wat te nuttigen. De toegang tot de tuinen is via het bezoekerscentrum.

26/02/2026

Uit onze collectie dit keer dit aquarel, gemaakt in 1935 door Gerard Krol. Krol stond erom bekend dat hij voornamelijk dagelijkse zaken schilderde zoals boerderijen, veenplassen, roggevelden, stillevens maar vooral portretten; De kunstenaars Krol en (?) Hinrichs staan bij hun vastgelopen auto in het Aamsveen. Hij was lid en bestuurslid van de Twentse Kunstkring. Het werk van de Twentse Kunstkring was niet revolutionair, niet vernieuwend, eerder conservatief. Daarmee hebben ze wel een ‘verdwenen wereld’ vastgelegd, een uniek tijdsbeeld van Twente in de eerste helft van de 20ste eeuw. Wil je meer lezen over de Twentse geschiedenis wordt dan lid van onze vereniging. Onze leden ontvangen daarmee tevens ons verenigingsblad met boeiende historische verhalen. Meer informatie over een lidmaatschap op onze website: www.oudheidkamertwente.nl

19/02/2026

Het is vandaag Vereniging Oudheidkamer Twente Teruw in de Tied Thursday op social media en ook nu laten we weer wat zien uit de rijke collectie van de oudheidkamer. Vandaag laten we je deze ingekleurde foto zien uit onze collectie voorstellende het Witte Huis (Villa van Heek) aan de Oldenzaalsestraat in Enschede. Het huis is gebouwd in het jaar 1900 in opdracht van Herman van Heek. De familie Van Heek runde op dat moment een van de belangrijkste bedrijven in de textielnijverheid in Nederland. Het huis is ontworpen door architect A.G. Beltman in neo-classicistische bouwstijl, geïnspireerd op de plantershuizen in het zuiden van de Verenigde Staten. Niet te zien is de bijbehorende theekoepel, enigszins te vergelijken met de Trinkhalle in Mariënbad (Tsjechië). Wil je meer zien van onze collectie bezoek dan De Museumfabriek in Enschede. Onze leden hebben gratis entree. Informatie over een lidmaatschap – daarmee tevens behoud van Twents erfgoed steunende – is te vinden op onze website: https://oudheidkamertwente.nl

Adres

Stroinksbleekweg 12b
Enschede
7523ZL

Telefoon

+31 (0)53 4787447

Website

http://www.oudheidkamertwente.nl/

Meldingen

Wees de eerste die het weet en laat ons u een e-mail sturen wanneer Vereniging Oudheidkamer Twente nieuws en promoties plaatst. Uw e-mailadres wordt niet voor andere doeleinden gebruikt en u kunt zich op elk gewenst moment afmelden.