20/04/2026
Graag delen we onderstaand statement van PPeter O. Gerritsvan wie een kleine zeefdruk Vredesduif uit onze collectie in de expositie Vrijheid te zien is, 15 april t/m 20 mei, donderdag t/m zaterdag van 14 tot 17 uur in GBV, Van Sminiaweg 70, Aldtsjerk.
GEEN KUNSTMATIGE INTELLIGENTIE (AI) IN MIJN KUNST
Statement van Peter O. Gerrits "Misschien iets om over na te denken? Hoe staan andere kunstenaars tegenover AI? Hoe gaan we als kunstenaars de toekomst tegemoet?
Kunst wordt traditioneel opgevat als een fundamenteel menselijke activiteit, geworteld in ervaring, intentie en ambachtelijk handelen. De opkomst van kunstmatige intelligentie (AI) stelt deze opvatting echter ter discussie. Steeds vaker worden algoritmen ingezet om beelden, muziek en teksten te genereren, waardoor de rol van de menselijke maker lijkt te verschuiven. Tegen deze ontwikkeling bestaat principieel verzet, door ondergetekende, Peter O. Gerrits. Ik heb mij in het Dagblad van het Noorden in 2023 kritisch uitgesproken over het gebruik van AI binnen de kunstpraktijk. Mijn stellingname raakt aan de kern van de vraag wat kunst in wezen is.
In mijn visie is kunst onlosmakelijk verbonden met het maakproces. Mijn werk, dat sterk gebaseerd is op ambachtelijke technieken zoals zeefdruk (silkscreen print), benadrukt de fysieke en intentionele handelingen van de kunstenaar. Kunst is in deze opvatting niet louter het eindproduct, maar tevens het resultaat van een proces waarin menselijke keuzes, onzekerheden en handelingen centraal staan. Het gebruik van AI ondermijnt dit uitgangspunt, aangezien een deel van het creatieve proces wordt overgenomen door een algoritmisch systeem. Hierdoor dreigt de directe relatie tussen maker en werk te verzwakken.
Daarnaast werpt het gebruik van AI fundamentele vragen op omtrent auteurschap. Waar kunst traditioneel wordt beschouwd als een expressie van een individueel bewustzijn, maakt AI het moeilijk om een eenduidige maker aan te wijzen. De verantwoordelijkheid voor het werk wordt diffuus verdeeld over programmeurs, gebruikers en systemen. Mijn opstelling kan worden geïnterpreteerd als een verdediging van het principe dat kunst herleidbaar dient te blijven tot menselijk handelen en intentie. Zonder deze herleidbaarheid komt de authenticiteit van het kunstwerk onder druk te staan.
Ten slotte kan mijn standpunt worden ingepast als een reactie op de bredere tendens van automatisering binnen de samenleving. Waar kunstmatige intelligentie gericht is op efficiëntie en reproductie, benadrukt een ambachtelijke benadering juist traagheid, aandacht en uniciteit. In die zin vertegenwoordigt mijn opvatting van kunst een die zich verzet tegen de instrumen-talisering van creativiteit.
Het standpunt van mij, Peter O. Gerrits, maakt duidelijk dat de discussie over AI in de kunst niet slechts technologisch van aard is, maar diep verankerd ligt in fundamentele opvattingen over menselijkheid, auteurschap en de essentie van kunst. Mijn positie in deze kan daarom worden gekarakteriseerd als een principiële verdediging van kunst als een intrinsiek menselijke praktijk.
Peter O.Gerrits, 17 april 2026
RODEN
