09/10/2026
W DRODZE DO OJCZYZNY. POWRÓT GEN. BRYG. JÓZEFA GIZY (1887–1965) NA SĄDECCZYZNĘ”
🏛️ Muzeum Ziemi Sądeckiej zaprasza od 9 października 2026 r. na wystawę poświęconą generałowi brygady Józefowi Gizie – wybitnemu dowódcy Wojska Polskiego, uczestnikowi obu wojen światowych, silnie związanemu z rodzinną Sądecczyzną.
Wystawa towarzyszy wydarzeniu o szczególnym znaczeniu dla historii Nowego Sącza.
Po 61 latach od śmierci szczątki generała powrócą do rodzinnego miasta. Uroczystości pogrzebowe zaplanowano na 11 października 2026 r., kiedy to generał spocznie w rodzinnym grobowcu na cmentarzu św. Heleny w Nowym Sączu.
📜 O WYSTAWIE
Ekspozycja obejmuje bogato ilustrowane plansze przedstawiające życie generała, jego karierę wojskową, udział w obu wojnach światowych oraz powojenne losy na emigracji. Zaprezentowane zostaną liczne archiwalia: fotografie z życia rodzinnego i służby wojskowej, legitymacje, dyplomy, świadectwa, medale, odznaczenia, odznaki pułkowe oraz inne pamiątki dokumentujące jego losy.
🎖️ ORYGINALNE PAMIĄTKI PO GENERALE I JEGO RODZINIE
Szczególnie cenną część ekspozycji stanowią eksponaty ze zbiorów Muzeum Ziemi Sądeckiej prezentowane na wystawie stałej:
• Mundur generalski typu battle dress (1940–1945), z zachowanymi dystynkcjami i baretkami odznaczeń.
• Płaszcz generalski (1940–1945), z polskimi oznakami wojskowymi.
• Rogatywka garnizonowa pułkownika Józefa Gizy, noszona przed awansem generalskim.
• Skórzany pas oficerski typu Sam Browne.
• Czapka kadeta Mieczysława Gizy, syna generała, wychowanka Korpusu Kadetów nr 1 we Lwowie, poległego we wrześniu 1939 r.
Mundur, płaszcz i rogatywka pułkownika Józefa Gizy należą do kolekcji rodzinnych pamiątek przekazanych do sądeckiego muzeum w 2013 r. Zgromadzone eksponaty stanowią wyjątkowe świadectwo historii generała, jego służby wojskowej oraz losów rodziny.
GENERAŁ BRYGADY JÓZEF GIZA (1887–1965) – ŻYCIE I SŁUŻBA WOJSKOWA Urodzony 3 marca 1887 r. w Dąbrówce Polskiej koło Nowego Sącza, absolwent c.k. Gimnazjum I Wyższego im. Jana Długosza. Uczestnik I wojny światowej i wojny polsko-bolszewickiej. W okresie międzywojennym służył m.in. w 1. Pułku Strzelców Podhalańskich w Nowym Sączu, dowodził 3. Pułkiem Strzelców Podhalańskich w Bielsku oraz Górnośląską Brygadą Obrony Narodowej.
W kampanii wrześniowej 1939 r. pełnił funkcję dowódcy piechoty dywizyjnej 55. Dywizji Piechoty. W czasie II wojny światowej służył w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie, dowodząc m.in. 5. Wileńską Brygadą Piechoty i 7. Dywizją Piechoty. 25 września 1944 r. awansował do stopnia generała brygady.
Po wojnie osiadł w Londynie, gdzie zmarł 16 sierpnia 1965 r. Pamięć o generale pielęgnują kolejne pokolenia jego rodziny, m.in. wnukowie Jerzy Giza i Tomasz Podgórski, autorzy publikacji poświęconych jego życiu.
👨👩👧👦 RODZINA I PAMIĘĆ O GENERALE
27 maja 1914 r. poślubił Wiktorię Szkaradek (1899–1986). Mieli czworo dzieci: córkę Marię (1921–2021), łączniczkę Armii Krajowej, oraz synów: Mieczysława (1920–1939), poległego w kampanii wrześniowej pod Radłowem, Kazimierza i Tadeusza.
Córka generała, Maria Giza-Podgórska, poświęciła ojcu książkę Z Sącza rodem. Wspomnienia córki generała Józefa Gizy. Jego pamięć pielęgnują również wnukowie, Jerzy Giza i Tomasz Podgórski, autorzy publikacji historycznych poświęconych jego życiu i działalności
ZAPRASZAMY NA WYSTAWĘ!
🏛️ Muzeum Ziemi Sądeckiej – Gmach Główny
📍 Nowy Sącz, ul. Jagiellońska 56
📅 Od 9 października 2026 r.
🕙 Godziny zwiedzania: 10.00–17.00
Wystawa jest okazją do poznania niezwykłych losów generała Józefa Gizy i przypomnienia jego zasług dla Polski oraz związków z Sądecczyzną.
Serdecznie zapraszamy!
