Izba Muzealna Ziemi Oławskiej - Biblioteka Publiczna w Oławie

06/10/2026

05/10/2026

Kolejne ciekawe spotkanie Klubu Poszukiwaczy Zaginionej Historii Oławy za nami❗️👍

2 października w Czytelni zebrały się osoby zainteresowane historią naszego regionu.

✔️ Pierwszy wykład poprowadził Grzegorz Seredyński. Temat, który przybliżył dotyczył listy płac oławskiej „budżetówki” na podstawie dokumentów z XVII wieku. Dzięki wnikliwej analizie archiwów wiemy, jak wyglądało finansowanie pracowników przez miasto 💲. Uczestnicy spotkania dowiedzieli się się ile talarów w 1686 roku zarabiał m.in. burmistrz, medyk miejski, grabarz czy gońcy lub pasterze. W omawianym czasie pieniądze od miasta za wykonywanie powierzonych zdań pobierało w sumie 41 osób. Na ich pensje przeznaczono od 20 do 25% ówczesnego rocznego budżetu miejskiego 💰.

✔️ Jako drugi wystąpił Piotr Turek i po raz kolejny opowiedział o ludziach związanych z przedwojenną Oławą, których w czasie II wojny światowej wywieziono do Auschwitz-Birkenau. Tym razem przybliżył sylwetki Żydów, w sumie ośmiu osób. Żadna z nich nie przeżyła pobytu w omawianym obozie koncentracyjnym i ośrodku Zagłady. Słuchacze dowiedzieli się, że ze względu na zniszczenie przez Niemców wielu dokumentów prawdopodobnie nigdy nie poznamy pełnej listy osób, które w czasie wojny wywieziono do Auschwitz-Birkenau. Tym wykładem Piotr Turek zakończył krótki cykl, podczas którego oprócz sylwetek Żydów wcześniej przedstawił informacje o dwóch Niemcach oraz pięciu Romkach wywiezionych do Auschwitz-Birkenau. Tylko jedna z piętnastu osób związanych z przedwojenną Oławą, których personalia udało się poznać, przeżyła pobyt w tym miejscu.

✔️ Ostatni na Klubie Poszukiwaczy Zaginionej Historii Oławy wystąpił Lesław Mazur. Tym razem zabrał słuchaczy w podróż wzdłuż torów kolejowych przebiegających od dworca PKP aż po brzeg Odry 🚂. Nieistniejąca już bocznica miała ogromne znaczenie dla przemysłu i pobliskich zakładów, dzięki niej sprawnie można było przewozić elementy niezbędne do prawidłowego ich funkcjonowania oraz wytworzone towary 📦. Lesław Mazur przypomniał dokładny przebieg torów, a na archiwalnych zdjęciach pokazał, jak zmieniła się ich najbliższa okolica.

📣🟢 Kolejne spotkanie Klubu Poszukiwaczy Zaginionej Historii Oławy odbędzie się tradycyjnie w pierwszy piątek miesiąca, czyli 6 listopada o godzinie 17.00. 🟢📣

02/10/2026

Zapraszamy! 🩷

🩷 Weekend seniora z kulturą!
Przyłączamy się do ogólnopolskiej akcji "Weekend seniora z kulturą" i 3 października📌 zapraszamy osoby 60+ do odkrywania historii naszego miasta!
👣 Oława - śladami przeszłości
Zapraszamy na spacer historyczny trasą najważniejszych oławskich zabytków, podczas którego wspólnie z Michałem Zwierzańskim odkryjemy historię, ciekawostki i ślady przeszłości naszego miasta. Startujemy o godz. 11:00📌 na Plantach Zamkowych za Urzędem Miejskim. Wstęp darmowy.
To nie wszystko! Osoby 60+ zapraszamy również do bezpłatnego zwiedzania Centrum Edukacji Historycznej 3 października w godz. 11:00-15:30📌.
Serdecznie zapraszamy! 🩷 Spędźmy ten dzień razem - aktywnie i z historią w tle!

29/09/2026

Zapraszamy na spotkanie Klubu Poszukiwaczy Zaginionej Historii Oławy już w najbliższy piątek. 👍

27/09/2026

🩷 Weekend seniora z kulturą!
Przyłączamy się do ogólnopolskiej akcji "Weekend seniora z kulturą" i 3 października📌 zapraszamy osoby 60+ do odkrywania historii naszego miasta!
👣 Oława - śladami przeszłości
Zapraszamy na spacer historyczny trasą najważniejszych oławskich zabytków, podczas którego wspólnie z Michałem Zwierzańskim odkryjemy historię, ciekawostki i ślady przeszłości naszego miasta. Startujemy o godz. 11:00📌 na Plantach Zamkowych za Urzędem Miejskim. Wstęp darmowy.
To nie wszystko! Osoby 60+ zapraszamy również do bezpłatnego zwiedzania Centrum Edukacji Historycznej 3 października w godz. 11:00-15:30📌.
Serdecznie zapraszamy! 🩷 Spędźmy ten dzień razem - aktywnie i z historią w tle!

09/09/2026

Zapraszamy na kolejną edycję Europejskich Dni Dziedzictwa
w Oławie.

🔵 Bezpłatne wejściówki na spacer, wykład i część artystyczną można odbierać w Punkcie Informacji Turystycznej (ratusz, parter).

🔵 Wejściówki na wieżę ratuszową będą dostępne wyłącznie
20. września w Punkcie Informacji Turystycznej.

🔵 W Punkcie Informacji Turystycznej można również zapisać dzieci na warsztaty.

❗Przypominamy, że 20. września będzie można bezpłatnie zwiedzić Centrum Edukacji Historycznej.

𝗘𝗨𝗥𝗢𝗣𝗘𝗝𝗦𝗞𝗜𝗘 𝗗𝗡𝗜 𝗗𝗭𝗜𝗘𝗗𝗭𝗜𝗖𝗧𝗪𝗔 w Centrum Edukacji Historycznej! 📣

Przyszłość przeszłości. Dziedzictwo w zagrożeniu – pod takim hasłem odbędą się tegoroczne Europejskie Dni Dziedzictwa - zapraszamy Was do wzięcia udziału! 🏛️
Już 𝟭𝟵 i 𝟮𝟬 września przygotowaliśmy dla Was dwa dni pełne spotkań, opowieści, muzyki, sztuki i odkrywania tego, co warto zachować dla przyszłych pokoleń.
🎶 Będzie coś dla miłośników historii, sztuki, muzyki i lokalnego dziedzictwa.

19 WRZEŚNIA / SOBOTA
14:00 - 16:00
Spacer szlakiem XVII-wiecznych rycin F. B. Webera
Prowadzący: Anna Bień, Piotr Turek (Izba Muzealna Ziemi Oławskiej)
Start: Przed głównym wejściem do ratusza

16:15 - 17:00 "Opowieści z krypty - konserwacja XVII-wiecznych dziecięcych sarkofagów piastowskich" - wykład
Prelegent: Michał Zwierzański (Izba Muzealna Ziemi Oławskiej)
Centrum Edukacji Historycznej (ratusz, piwnice)

17:30 - 19:00 Część artystyczna
Pokaz tańców dawnych w wykonaniu uczniów Państwowej Szkoły Muzycznej I stopnia w Oławie

"Barokowe Dziedzictwo - muzyka dawnych mistrzów" - koncert na instrumentach dawnych uczniów Państwowej Szkoły Muzycznej II stopnia Podwale we Wrocławiu
Centrum Edukacji Historycznej (ratusz, piwnice)

W niedzielę, 20 września zapraszamy natomiast na bezpłatne zwiedzanie Centrum Edukacji Historycznej oraz wieży ratuszowej. To świetna okazja, by spojrzeć na Oławę z nieco innej perspektywy!
Wejścia na wieżę co 45 minut, ostatnie 14:45.

Na wszystkie wydarzenia obowiązują bezpłatne wejściówki, do odebrania w Punkcie Informacji Turystycznej, w ratuszu.
Szczegóły programu znajdziecie na plakacie 👇

Zapraszamy do wzięcia udziału!

08/09/2026

Pierwsze po wakacjach spotkanie Klubu Poszukiwaczy Zaginionej Historii Oławy📜

Miłośnicy odkrywania lokalnych dziejów zebrali się 4 września w Czytelni. Na początku Natalia Łabowska – pracowniczka Izby Muzealnej Ziemi Oławskiej, opowiedziała o atrakcjach, jakie zaplanowano na zbliżające się Europejskie Dni Dziedzictwa. W tym roku w ramach EDD wszystkie wydarzenia w naszym mieście będą odbywały się 19 i 20 września (szczegóły na załączonym plakacie). Po tym krótkim wstępie rozpoczęto tradycyjne spotkanie Klubu.

Jako pierwsi fascynującą historią podzielili się Władysława Kohutek-Marcinkiewicz oraz Leopold Kalinowski. Opowiedzieli o Stefanie Pastewce ps. „Jurek” – urodzonym w 1929 roku żołnierzu Szarych Szeregów, Powstańcu Warszawskim, konspiratorze podziemia antykomunistycznego, więźniu UB i NKWD. Główna część prezentacji skupiła się na losach bohatera od drugiej połowy 1944 do początku 1945 roku. Podczas Powstania Warszawskiego Niemcy wywieźli Stefana Pastewkę na roboty przymusowe. Po krótkim pobycie we Wrocławiu trafił do Oławy, wtedy Ohlau. Tutaj pracował m.in. przy wyładunku zrabowanego przez Niemców sprzętu z zakładów Ursusa. O samej „ewakuacji” wyposażenia fabrycznego i historii jego odzyskiwania, w zeszłym roku opowiadał na jednym ze spotkań Klubu Michał Zwierzański.
Specjalnie na wykład o Stefanie Pastewce przybyła liczna reprezentacja 2. Wielopoziomowej Drużyny Harcerskiej „Wiercipięty” im. Adama Mickiewicza z Oławy. 🙂👍
W lipcu tego roku Władysława Kohutek-Marcinkiewicz oraz Leopold Kalinowski spotkali się z bohaterem prezentacji w jego mieszkaniu w Warszawie i przeprowadzili wywiad, który nagrali. Fragmenty tej rozmowy dotyczące pracy w Ohlau wyświetlono zgromadzonym na Klubie.🎬

Jako drugi wystąpił Lesław Mazur, który opowiedział o przedwojennych lipach 🌳🌳🌳 rosnących dookoła oławskiego ratusza. W tym roku mija 100 lat od ich posadzenia. Swoją prezentację wzbogacił ciekawymi, rzadko publikowanymi zdjęciami archiwalnymi. Oprócz tego opowiedział też o pamiątkowym medalu z okazji 750-lecia Oławy, który przekazał na ręce Janiny Kordys - dyrektor Powiatowej i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Oławie. Medal trafi do zbiorów Izby Muzealnej Ziemi Oławskiej.

Ostatni wykład wygłosił Grzegorz Seredyński. Tym razem w ramach swojego autorskiego cyklu „Oława nieoczywista” przybliżył historię miejskiej mennicy 🪙. Zgrabnie opowiadał o historii pieniędzy wplatając w to nasze lokalne ciekawostki. Pokazał przykłady monet wybijanych w Oławie w XVII wieku. Opowiedział o mincerzu Burckhardzie Hasem, którego epitafium zachowało się na ścianie Sanktuarium NMP Matki Pocieszenia w Oławie, a także przybliżył warunki pracy w miejscowym warsztacie.

Kolejne spotkanie Klubu Poszukiwaczy Zaginionej Historii Oławy odbędzie się tradycyjnie w pierwszy piątek miesiąca, czyli 2 października o godzinie 17.00.⏰

15/06/2026

Ostatnie przed wakacjami spotkanie Klubu Poszukiwaczy Zaginionej Historii Oławy📣

Pasjonaci lokalnych dziejów spotkali się 12 czerwca, w Czytelni. Jako pierwszy wystąpił Grzegorz Seredyński i opowiedział o „Archiwum Sobieskich z Oławy”📦, zawierającym dokumenty z lat 1675-1757. W zbiorze można odnaleźć m.in. listy króla Jana III, przywileje, raporty czy depesze. Szczególnie ciekawe dla mieszkańców okolicy są dokumenty dotyczące zarządzania majątkiem oławskim oraz akta rodzinne Sobieskich. Co warto zaznaczyć, niektóre z nich sporządzono po polsku. 🇵🇱 Grzegorz Seredyński zwrócił uwagę na list datowany 18 lipca 1701 roku, wysłany przez Jakuba do jego brata Konstantyna, w którym informował o narodzinach dzień wcześniej córki Klementyny. 📜
Autor wykładu przybliżył prawdopodobną historię zmian lokalizacji archiwum od czasów Sobieskich, aż po zakończenie II wojnie światowej. Obecnie dokumenty przechowywane są w Narodowym Archiwum Historycznym Białorusi w Mińsku. W 2018 roku Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie otrzymało zeskanowany w całości zespół akt liczący łącznie ponad 37 tys. plików. Można je obejrzeć w siedzibie archiwum.

Jako drugi wystąpił Wojciech Sienkiewicz i przedstawił swój projekt fotograficzny📸 dotyczący pomników upamiętniających ofiary I wojny światowej, na teranie powiatu i jego najbliższej okolicy. Na wielu przykładach wskazał, jak po 1945 roku obchodzono się z tego typu pozostałościami po dawnych mieszkańcach tych ziem. Po wielu tak zwanych denkmalach nie pozostał żaden ślad, inne częściowo zdewastowano, niektóre przerobiono na kapliczki lub nowe upamiętnienia, ale wiele z nich zachowała się do naszych czasów. Fotograf opowiadał o tym, jak poszukiwał interesujących go obiektów, a także przybliżał historie wybranych pomników. Wspomniał również o wystawie w berlińskim Centrum Dokumentacyjnym Ucieczka, Wypędzenie, Pojednanie gdzie na wystawie czasowej pt. „Ostgebiete / Ziemie Zachodnie. Eine deutsch-polnische Spurensuche” („Ziemie Wschodnie / Ziemie Zachodnie. Polsko-niemieckie poszukiwanie śladów”) można oglądać jego zdjęcia do 17 stycznia 2027 roku. Fotografie zaprezentowano na bryle symbolizującej typowy pomnik upamiętniający ofiary I wojny światowej.

Na końcu spotkania Lesław Mazur krótko opowiedział o Izbie Historii Marki Jelcz w Jelczu-Laskowicach🚛 i zachęcił do jej odwiedzenia, a także przypomniał nieistniejącą już gazetę Głos Jelcza. 📰

❗️Kolejne spotkanie Klubu Poszukiwaczy Zaginionej Historii Oławy odbędzie się na początku września.❗️