Muzeum Historii Przemysłu w Opatówku

20/10/2026

🏭 NASI PRZEDSTAWICIELE NA MIĘDZYNARODOWEJ KONFERENCJI TICCIH W WARSZAWIE 🇪🇺

W dniach 18–20 października 2026 r. przedstawiciele naszej kadry – dyrektor Muzeum dr Ewa Kamila Kłysz oraz zastępca dyrektora, dr Jarosław Dolat – uczestniczą w Międzynarodowej Konferencji Naukowej „Dziedzictwo przemysłowe w zjednoczonej Europie. Prawo i praktyka w ochronie dziedzictwa przemysłowego w krajach europejskich”, odbywającej się w Warszawie.

Wydarzenie gromadzi przedstawicieli środowisk naukowych, instytucji kultury, organizacji konserwatorskich oraz ekspertów z różnych krajów Europy. Jego głównym celem jest wymiana doświadczeń i dobrych praktyk, a także poszukiwanie wspólnych europejskich zasad ochrony i użytkowania dziedzictwa przemysłowego.

Wśród najważniejszych tematów poruszanych podczas konferencji znalazły się:

🔹 Prawo i praktyka ochrony dziedzictwa przemysłowego – porównanie rozwiązań prawnych i doświadczeń poszczególnych państw europejskich.

🔹 Nowe życie zabytków techniki – możliwości adaptacji obiektów poprzemysłowych do współczesnych potrzeb przy jednoczesnym zachowaniu ich autentyczności i wartości historycznej.

🔹 Europejskie fundusze i współpraca międzynarodowa – finansowanie projektów związanych z ochroną i ponownym wykorzystaniem dziedzictwa przemysłowego.

🔹 Dziedzictwo kolejowe – dobre praktyki w ochronie zabytków kolejnictwa, rewitalizacja historycznych linii kolejowych oraz wyzwania związane z zachowaniem ruchomych zabytków techniki w obliczu transformacji energetycznej.

🔹 Ochrona dziedzictwa górniczego – sposoby zachowania historycznych obiektów, urządzeń i tradycji przemysłowych dla przyszłych pokoleń.

Istotnym elementem spotkania jest również dyskusja nad możliwością powołania organizacji zajmującej się europejskim dziedzictwem przemysłowym oraz wypracowaniem wspólnych standardów jego ochrony.

Udział w konferencji to cenna okazja do poszerzania wiedzy, poznawania rozwiązań stosowanych w innych krajach oraz nawiązywania kontaktów z osobami zaangażowanymi w ochronę dziedzictwa techniki. Wymiana doświadczeń na forum międzynarodowym ma szczególne znaczenie dla poszukiwania skutecznych metod zachowania zabytków przemysłowych i nadawania im nowych funkcji.

Uczestnicy konferencji mieli również okazję zwiedzić Muzeum Gazowni Warszawskiej – wyjątkowe miejsce, w którym historia warszawskiego gazownictwa, zabytkowa infrastruktura i technika tworzą ważne świadectwo rozwoju przemysłu. Wizyta ta stanowiła doskonałe uzupełnienie konferencyjnych dyskusji i możliwość poznania w praktyce sposobów prezentowania oraz udostępniania dziedzictwa przemysłowego.

Cieszymy się, że nasze przedstawiciele naszego Muzeum uczestniczą w tak ważnym międzynarodowym spotkaniu, które sprzyja rozwojowi współpracy i budowaniu wspólnej odpowiedzialności za dziedzictwo przemysłowe Europy.

Dziedzictwo techniki to nie tylko historia przemysłu, lecz także wiedza, doświadczenie i tożsamość, które warto zachować dla kolejnych pokoleń. 🏭🚂

Więcej informacji o konferencji:
➡️https://nid.pl/wydarzenie/mkonferencja-dziedzictwo-przemyslowe/

19/10/2026

Za nami wyjątkowy muzyczny wieczór! 🎶
Dziękujemy artystom za piękne muzyczne doznania, a gościom za obecność i wspólnie spędzony czas. ❤

14/10/2026

🏛️ Konferencja popularnonaukowa „Od myśli do fabryki”.

Wczoraj tj. 13 października 2026 r. w sali kameralnej Wydziału Pedagogiczno-Artystycznego UAM w Kaliszu odbyła się konferencja popularnonaukowa „Od myśli do fabryki. Stanisław Staszic, Józef Zajączek i narodziny nowoczesnego regionu kaliskiego”, której mieliśmy przyjemność być współorganizatorami wraz z Polskie Towarzystwo Historyczne - Oddział w Kaliszu.

Spotkanie stało się okazją do wspólnego odkrywania historii przemysłowej ziemi kaliskiej oraz zastanowienia się, jak idee Stanisława Staszica i działania generała Józefa Zajączka wpłynęły na rozwój regionu. Podczas konferencji spojrzeliśmy na proces narodzin nowoczesnego przemysłu przez pryzmat konkretnych miejsc, ludzi, zachowanych dokumentów, archiwaliów i muzealnych zbiorów. To właśnie takie świadectwa przeszłości pozwalają opowiadać historię w sposób ciekawy, bliski i inspirujący również dla młodego pokolenia.

🎤 Konferencję poprowadziła Klaudia Filipczak, kustosz Muzeum Historii Przemysłu w Opatówku, która powitała gości i wprowadziła uczestników w tematykę spotkania.

🎹 W klimat epoki Królestwa Polskiego wprowadził nas następnie występ młodej pianistki Anastazji Drytkiewicz, absolwentki Państwowej Szkoły Muzycznej II stopnia w Kaliszu i studentki Akademii Muzycznej im. Ignacego Jana Paderewskiego w Poznaniu. Artystka wykonała Etiudę Ges-dur op. 10 nr 5 Fryderyka Chopina.

📚 Kolejnym punktem programu były prelekcje poświęcone historii przemysłu, ludziom i ideom, które ukształtowały nasz region.

Wystąpienia wygłosili:

🔹 dr Jarosław Dolat z Muzeum Historii Przemysłu w Opatówku – Wokół wizyty ks. Stanisława Staszica w Kaliszu i Opatówku w 1825 r.

🔹 Tomasz Pielak z Muzeum Historii Przemysłu w Opatówku – Początki przemysłu fortepianowego w Kaliszu. Zakład Jana Jerzego Lindemanna.

🔹 dr Sławomir Przygodzki z Uniwersytetu Kaliskiego – Kultura materialna burżuazji kaliskiej w I połowie XIX wieku. Wybrane aspekty.

🔹 Maria Doktór z Archiwum Państwowe w Kaliszu – Źródła do dziejów przemysłu w zasobie Archiwum Państwowego w Kaliszu.

🔹 dr Dominika Płócienniczak z Muzeum Okręgowe Ziemi Kaliskiej – Rozwój przemysłu na ziemi kaliskiej z perspektywy zaborców.

🔹 Joanna Rychlik-Łukasiewicz z Muzeum Okręgowe im. Stanisława Staszica w Pile - Muzeum Stanisława Staszica w Pile jako miejsce urodzenia i ośrodek pamięci o wielkim reformatorze polskiego Oświecenia.

🔹 dr Ewa Kamila Kłysz, dyrektor Muzeum Historii Przemysłu w Opatówku – Muzeum Historii Przemysłu i jego misja ochrony i popularyzacji dziedzictwa przemysłowego.

💬 Zwieńczeniem konferencji była dyskusja poświęcona wygłoszonym referatom.

Obradom przewodniczył prof. Paweł Sawiński, prezes kaliskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Historycznego, a koordynacją konferencji zajęła się dr Ewa Kłysz.

Serdecznie dziękujemy wszystkim prelegentom, uczestnikom, partnerom i osobom zaangażowanym w przygotowanie wydarzenia za obecność, współpracę i wspólne zainteresowanie dziedzictwem przemysłowym. Szczególne podziękowania kierujemy do przedstawicieli WP-A UAM w Kaliszu, Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Kaliszuoraz Powiat Kaliski za wsparcie i współpracę.

Projekt został dofinansowany przez Samorząd Województwa Wielkopolskiego.

⬇️
Konferencja dobiegła końca, ale temat „Od myśli do fabryki” nadal jest obecny w naszym Muzeum. Obecnie prezentujemy wystawę czasową pod tym samym tytułem, poświęconą historii narodzin nowoczesnego przemysłu w regionie kaliskim.

Zapraszamy do odwiedzin Muzeum Historii Przemysłu w Opatówku oraz do zapisów na lekcje muzealne poświęcone tej tematyce, które są bezpłatne.

13/10/2026

12/10/2026

🎉 100 lat wieluńskiego muzealnictwa – piękny jubileusz historii, tradycji i kultury! 🏛️❤️

Dziś, 12 października, mieliśmy zaszczyt pojechać do Wielunia i uczestniczyć w wyjątkowych obchodach 100-lecia wieluńskiego muzealnictwa. To dla nas ogromna radość i wyróżnienie móc być częścią tak ważnego wydarzenia, które przypomina o bogatej historii, pielęgnowaniu tradycji oraz znaczeniu dziedzictwa kulturowego dla kolejnych pokoleń.

Uroczystości jubileuszowe, które odbyły się w Kino-Teatrze Syrena, były pełne wspomnień i dumy z dorobku minionego stulecia. Był to czas podsumowań, podziękowań i uhonorowania osób zasłużonych dla rozwoju wieluńskiego muzealnictwa.

Po oficjalnej części uroczystości mieliśmy również okazję zwiedzić jubileuszową wystawę „Śladem utraconych i współczesnych skarbów – losy zabytków w 100-lecie wieluńskiego muzealnictwa”, która pozwala jeszcze lepiej poznać historię, bogactwo i znaczenie zgromadzonego dziedzictwa oraz wystawy stałe.

Serdecznie gratulujemy tego wspaniałego jubileuszu! 💐 Dziękujemy za zaproszenie, gościnność oraz możliwość uczestniczenia w tak ważnym wydarzeniu i wspólnego celebrowania stu lat historii. Dziękujemy za piękne chwile, inspirujące spotkania i wyjątkową atmosferę.

Życzymy Muzeum Ziemi Wieluńskiej w Wieluniu kolejnych lat pełnych sukcesów, wspaniałych inicjatyw, odkryć i nieustającej pasji w odkrywaniu oraz pielęgnowaniu historii naszej małej ojczyzny.

08/10/2026

Nasze Muzeum wzbogaciło się o nowy eksponat: fortepian skrzydłowy marki Józef Hildt z Warszawy. Instrument ten jest niezwykle ciekawy nie tylko ze względu na samego twórcę, ale przede wszystkim na historię rodziny, do której należał. Na listwie czołowej znaleźliśmy inskrypcję: Karol Poborski, Płońsk 1934 r. Zwróciliśmy się z prośbą o pomoc w odnalezieniu wzmianek o dawnym właścicielu do Pracowni Dokumentacji Dziejów Miasta im. Mirosławy Krysiak w Płońsku. W wiadomości zwrotnej otrzymaliśmy bardzo cenne informacje oraz zdjęcia:

"Rodzina Poborskich zajmowała ważne miejsce w życiu przedwojennego Płońska. Bracia Wacław, Karol i Stanisław Poborscy prowadzili Fabrykę Narzędzi i Maszyn Rolniczych (wcześniej należącą do Franciszka Wojciechowskiego, a jeszcze wcześniej do Mariana Śliwickiego , który był jej założycielem) przy dawnej ulicy 3 Maja, obecnie Wolności. Wszyscy trzej bracia należeli również do płońskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”.
Z rodziną Poborskich związane są także ważne karty historii Płońska z okresu II wojny światowej.

Wacław Poborski (1899-1969), pseudonim „Grzmot”, mąż Lucyny ze Śliwickich I voto Wojciechowskiej i ojciec Mariana, był zaangażowany w działalność konspiracyjną. W jego domu mieściła się kwatera Narodowych Sił Zbrojnych (NSZ). Pełnił m.in. funkcję komendanta miasta Płońska, a następnie szefa Służby Cywilnej NSZ. W prowadzonym przez niego zakładzie mechanicznym konserwowano broń wykorzystywaną przez partyzantów. Był także przewidywany jako kandydat NSZ na stanowisko starosty powiatu płońskiego. Po 1990 roku został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Narodowego Czynu Zbrojnego.

Jego syn, Marian Poborski (1926-1945), pseudonim „Śniady”, absolwent płońskiego gimnazjum i żołnierz Armii Krajowej, został aresztowany w październiku 1944 roku. W styczniu 1945 roku, mając zaledwie 18 lat, został zamordowany przez Niemców podczas masowej egzekucji na płońskich Piaskach. W 1995 roku został pośmiertnie odznaczony przez prezydenta RP Lecha Wałęsę Krzyżem Narodowego Czynu Zbrojnego.

Janusz Wojciechowski (1919-1944), syn Lucyny ze Śliwickich i Franciszka Wojciechowskiego, pasierb Wacława Poborskiego, student Wydziału Inżynierii Politechniki Warszawskiej, żołnierz AK, członek grupy wywiadowczej Klemensa Wickiego, działającej na Pomorzu, wchodzącej w skład sekcji „Północ” siatki „Stragan” - był w jednej z dwóch jednostek działających w tej grupie, kierowanej przez Czesława Lasika, działającej na terenie Płońska i jego okolic, zginął razem ze swoją narzeczoną Aliną Duczyńską w Warszawie w czasie Powstania Warszawskiego 4 sierpnia 1944 (cywilna ofiara wojny).

W czasie okupacji niemieckiej w domu Poborskich odbywało się również tajne nauczanie oraz organizowano spotkania patriotyczne. O jednym z takich wydarzeń opowiada relacja zamieszczona w publikacji Zeszyt Wspomnień nauczycieli i uczniów tajnego nauczania z terenu powiatu płońskiego w latach 1939–1945, wydanej przez Związek Nauczycielstwa Polskiego, Oddział w Płońsku, w 2014 roku:

„Miałam takie samo przeżycie w czasie lekcji u Poborskich przy ulicy Wolności. Też do korytarza przyszli gestapowcy, akurat ja miałam w sąsiednim pokoju lekcje. Raptem dzieci i ja usłyszeliśmy mowę niemiecką, a po chwili Karol Poborski zaczął nieudolnie, licząc na zwłokę, kluczem z zatrzasku otwierać im drzwi. W tym momencie zrozumieliśmy, co się święci. Szybko piorunem otworzyłam okno, a dzieciaki ze swoimi koszyczkami wypełnionymi owocami, jarzynami pokrywającymi zeszyty i książki, uciekły przez ogród daleko na cmentarz. Mnie zaś owiniętą w stare bety zastali na klęczkach przy modlitwie”".

Ogromne podziękowania przesyłamy do Pracownia Dokumentacji Dziejów Miasta Płońska im. Mirosławy Krysiak, za udostępnienie zdjęć Rodziny Poborskich. Dziękujemy również Pani Kierownik Muzeum ziemi Płońskiej Katarzynie Przybylskiej, za przekazanie nam ogromnej ilości informacji dotyczącej Karola Poborskiego, jego rodziny oraz miejsca zamieszkania.