Centralne Muzeum Jeńców Wojennych

Strona główna
Polska
Opole
Centralne Muzeum Jeńców Wojennych

Zadzwoń Wskazówki dojazdu Strona internetowa Kontakt: muzeum

Centralne Muzeum Jeńców Wojennych zajmuje się tematyką jeniectwa w dwóch systemach totalitarnych.
(1)

22/10/2026

„K, P i prawdopodobnie jeszcze T". Brzmi tajemniczo. Nic dziwnego, bo w tej mocno skorodowanej blaszce kryje się tajemnica sprzed 80 lat. A właściwie kryła, bo dzięki m.in. współpracy ze specjalistami z REWARS - pracownia konserwacji zabytków mamy już niemal stuprocentowe jej rozwiązanie (niewielki margines błędu zawsze pozostaje w przypadku podobnych badań). Podzielimy się tutaj ich wynikami. Nie od razu jednak, bowiem dzisiejsza rolka to dopiero pierwszy krok do wielkiego finału.

Słowem: zapraszamy za kulisy naszych długich starań o odnalezienie polskich jeńców z Lamsdorf. Bo pamiętajmy, że to nie tylko poszukiwania ich grobów, ale także ustalenie tożsamości żołnierzy, którym nie dane było wrócić do domów. Na jakim etapie prac obecnie jesteśmy? Kto nas w tym wspiera, oprócz zespołu dr. Dawid Kobiałka? Tego również się Państwo dowiedzą, ale teraz przyjrzyjmy się bliżej pewnemu bardzo ważnemu kawałkowi aluminium.

Projekt „W poszukiwaniu grobów Polaków w Miejscu Pamięci Narodowej w Łambinowicach”, dofinansowany z budżetu Województwa Opolskiego.

21/10/2026

Dzieciństwo w czasie wojny oznaczało dorastanie w świecie, w którym nie było miejsca na beztroskę. Trzeba było pilnować siebie i młodszych, zdobywać jedzenie, a do tego wszystkiego być dzielnym i trzymać fason pomimo strachu łapiącego za gardło.

Pięknie i zajmująco opowiada o tym wystawa „Wojenne dzieci”, przygotowana przez Fabryka Schindlera / Muzeum Krakowa. To opowieść o dzieciństwie, po którym zostały zabawki i świadectwa szkolne, a także filmowe wspomnienia ocaleńców, które na te zwykłe, dziecięce rzeczy rzucają właściwe światło. Są też historie ludzi, którzy nie odwrócili wzroku. Przypomina o nich medal Sprawiedliwy wśród Narodów Świata, przyznany Zofii Tomaszewskiej.

Na wystawę „Wojenne dzieci” zapraszamy do naszej siedziby przy ul. Minorytów 3 w Opolu. Spotkajmy się na wernisażu w środę, 28 października, o godz. 13.00. Ekspozycję przedstawi jej kuratorka, Beata Łabno.

Wystawę będzie można oglądać do 26 marca 2027 r. Serdecznie zapraszamy starszych i młodszych zwiedzających – dla tych drugich przygotowaliśmy specjalną ofertę edukacyjną.

20/10/2026

Dziś Międzynarodowy Dzień Krajobrazu, a jego hasło brzmi: „Odkryj historię w krajobrazie!”. Henry Thoreau, który mieszkał w lesie nad Walden, opisywał spacery po okolicy naznaczonej tu i ówdzie śladami dawnego życia, takimi jak zapadnięte doły po piwnicach czy krzaki bzu rosnące tam, gdzie dawniej był próg domostwa.

Podobnie jest w Łambinowicach. Stary Cmentarz Jeniecki leży wśród drzew, które z roku na rok podchodzą bliżej, gubiąc liście na grobach jeńców trzech wojen. Przekaz tego miejsca nie jest donośny. To raczej szept, który usłyszymy w szumie koron drzew i szeleście liści pod nogami.

Za to wzniesiony kilka kilometrów dalej Pomnik Martyrologii Jeńców Wojennych przemawia do nas głośno i dobitnie. Można go obejść w parę minut, skłonić głowę, zrobić zdjęcie i postawić kropkę nad i: tu byłem. Z cmentarzem jest inaczej, bo nikt nie wie, jak długo wypada się tu zatrzymać…

Tym bardziej zachęcamy do wizyt w naszym Miejscu Pamięci.

Fot. S. Dubiel, S. Sławomir Mielnik Fotograf / CMJW

20/10/2026

Są takie wiadomości, które cieszą podwójnie. Bo choć dotyczą jednej osoby, radość z nich staje się udziałem całego zespołu!

Zaledwie kilka dni temu pisaliśmy o sukcesie naszego kolegi i współpracownika, dr Dawida Kobiałki i nagrodzie Narodowego Centrum Nauki. A już w miniony weekend mieliśmy kolejny powód do dumy podczas gali Nagród Naukowych POLITYKI Dawid został laureatem w kategorii nauki humanistyczne.

To piękne wyróżnienie dla badacza, który z niezwykłą uważnością przywraca pamięć o tych, których historia próbowała skazać na zapomnienie. Jego praca pokazuje, że archeologia to nie tylko odkrywanie śladów przeszłości, lecz także przywracanie imion, historii i godności. To nauka, która potrafi mówić o przeszłości głosem ważnym również dla współczesności.

Dawidzie, ogromnie Ci gratulujemy!

19/10/2026

Miała 19 lat, kiedy patrzyła, jak jej miasto zamienia się w gruzy. Dla towarzyszek i towarzyszy broni z Armii Krajowej była „Haliną” albo „Halą”. Naprędce przeszkolona, ratowała czyjeś życie, ryzykując własne. Historia Heleny Kamerskiej to gotowy scenariusz na film albo książkę, nic więc nic dziwnego, że taka fabularyzowana opowieść niedawno powstała. Jej autorem jest Paweł Brol i to właśnie on poprowadzi spotkanie z „Halą”, na które dzisiaj Państwa zapraszamy.

Rozmowa z Panią Heleną odbędzie się 29 października o godz. 17.00 w naszej opolskiej siedzibie w ramach muzealnego cyklu „Twarze Opola". Z powstańczą kartą w życiorysie i powojennymi peregrynacjami w poszukiwaniu własnego miejsca na ziemi, postać Heleny Kamerskiej doskonale wpisuje się w istotę tego cyklu. Prezentuje on bowiem historię regionu przez pryzmat osobistych losów jego mieszkańców, z których tak wielu na różne sposoby zaistniało również w orbicie działalności naszego Muzeum.

Zapraszamy!

18/10/2026

Skromność to dobra cecha. Bywa jednak, że staje na drodze do podzielenia się bardzo ciekawą i ważną historią. Tak było w przypadku londyńczyka Douglasa Fagga, jeńca Wehrmachtu podczas II wojny światowej. Spisał on co prawda później skrupulatnie swoje wojenne wspomnienia, ale długo wzbraniał się przed ich publikacją, mówiąc skromnie: „Takich jak ja, było milion".

Szczęśliwie jednak rodzinie i przyjaciołom udało się przekonać Douglasa. Wspomnienia kaprala Fagga zawiera książka pod tytułem – jak się chyba Państwo już domyślają – „A Million Like Me". Według autora podkreśla on solidarność z innymi jeńcami, bo ich losy były nie mniej trudne.

O książce opowiadają córka byłego jeńca, Sara Broome oraz syn, Simon. Ich rozmowę nagraliśmy podczas niedawnej wizyty u nas. Odwiedzili nasze Muzeum i Miejsce Pamięci szukając jenieckich śladów swojego ojca (rodzeństwu towarzyszyła żona Simona, Debra).

18/10/2026

Medalik, guzik, fragment łyżki... Prozaiczne przedmioty z wojenną historią w tle. Jaką dokładnie? Tego właśnie jako eksperci od przeszłości chcemy się dowiedzieć. Ale by to zrobić, najpierw trzeba przekazać cenne obiekty w ręce innych specjalistów – konserwatorów zabytków. W REWARS - pracownia konserwacji zabytków zostają one pieczołowicie oczyszczone i zabezpieczone przed dalszym niszczeniem. A to pierwszy krok do historycznych badań.

Praca konserwatorów niejednokrotnie bowiem odsłania tropy prowadzące do ludzi i ich historii: numery jenieckie, nazwy obozów, daty i miejsca czy imiona i nazwiska. Zyskujemy ponadto więcej informacji o tym, z czego dany artefakt jest wykonany i kiedy mógł powstać.

To naprawdę ciekawe, dlatego tym wpisem zapoczątkowujemy cykl postów poświęconych konserwacji znalezisk dokonanych w ramach projektu „W poszukiwaniu grobów Polaków w Miejscu Pamięci Narodowej w Łambinowicach" (dofinansowanego z budżetu Województwa Opolskiego).

16/10/2026

„Dokąd tak biegnie, czy nie jest zmęczona. Ależ nie, tylko trochę, bardzo, nic nie szkodzi”. Pamiętny „Portret kobiecy” Wisławy Szymborskiej pasuje nie tylko do epoki, w której powstał (głęboki PRL), ale także do współczesnych realiów oraz czasów II wojny światowej. Słaba płeć? Nic z tych rzeczy. Owszem, nasza noblistka pisze z przewrotną autoironią: „słaba, ale udźwignie”. I najważniejsze: kobieca czułość, wrażliwość i ciepło nie mają nic wspólnego ze słabością!

Takie właśnie są bohaterki nowej wystawy czasowej, którą do końca listopada tego roku można oglądać przed łambinowicką siedzibą Muzeum. Już sam tytuł „Bohaterki wśród bohaterów” wiele wyjaśnia. Zaangażowanie żołnierek Armii Krajowej to nie przypis do powstania warszawskiego, ciekawostka czy zaplecze zrywu, tylko prawdziwa walka na śmierć i życie. Także po złożeniu broni... O czym chętnie Państwu opowiemy więcej.

Zapraszamy!

15/10/2026

Ogromny sukces dr. Dawida Kobiałki! Nasz kolega i współpracownik z Uniwersytet Łódzki otrzymał wczoraj najbardziej prestiżową w Polsce nagrodę honorującą osiągnięcia młodej fali naukowców.

Nagrodę co roku przyznaje Narodowe Centrum Nauki jedynie trójce najlepszych z najlepszych. Konkurencja jest bardzo silna, bo w szranki stają badacze wielu różnych dyscyplin. W tym roku obok Dawid Kobiałka – archeologa, wyróżniono matematyka i biologa. Uroczystość wręczenia nagród odbyła się na Wawelu i była kluczowym momentem obchodów 15-lecia Narodowego Centrum Nauki.

Nie ujmując ani krzty z honorów i zaszczytów, które spotkały wczoraj Dawida, musimy podkreślić, że jego prace w dziedzinie archeologii współczesności i przywracania pamięci ofiarom II wojny światowej to po prostu doskonała robota i niezależnie od wszystkich nagród świata zasługuje na szacunek i mocny koleżeński uścisk dłoni. Dawid, tak trzymaj!

Fot. Narodowe Centrum Nauki

14/10/2026

Kakauszale to nie tylko idealny napój na chłodną jesień, ale także (jakże oryginalna!) nazwa wydarzenia kulturalnego, w którym braliśmy dziś udział (i to wcale nie po raz pierwszy).

Tak, pojechaliśmy do Rudy Śląskiej na 12 KakauSzale - Fest Literacki, by wziąć udział w Targach Książki Śląskiej oraz opowiedzieć o jednej z naszych publikacji. Mamy ich w swoim portfolio sporo, ale wybraliśmy temat, który niczym gorące kakauszale potrafi rozgrzać serce każdego czytelnika.

Miłość, bo o niej mowa, to doświadczenie uniwersalne, odporne na zawirowania historii. Romantyczne uczucie potrafi znaleźć sobie drogę nawet podczas wojny i spowodowanej niewolą rozłąki. A nawet połączyć ludzi, którzy nigdy wcześniej nie spotkali się i... nie spotkają. Między innymi o takiej historii niespełnionej miłości Danusi i Stanisława opowiedział dziś uczestnikom festiwalu dr Kamil Weber, współautor książki „Kocham, do zobaczenia”, powstałej na kanwie wystawy o tym samym tytule. Wystawę wysłaliśmy już z Opola w świat, ale książkę można nadal kupić. W sam raz do czytania pod ciepłym kocem w coraz chłodniejsze dni...

Adres

Minorytów 3
Opole
45-017

Telefon

+48774537872

Strona internetowa

http://www.cmjw.pl/

Powiadomienia

Bądź na bieżąco: wyślemy Ci e-mail, gdy Centralne Muzeum Jeńców Wojennych opublikuje nowości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu, a subskrypcję możesz anulować w dowolnym momencie.