Pracownia Dokumentacji Dziejów Miasta dział Muzeum Czartoryskich w Puławach

Zadzwoń Wskazówki dojazdu Strona internetowa Kontakt: muzeum

Pracownia Dokumentacji Dziejów Miasta dział Muzeum Czartoryskich w Puławach Pracownia gromadzi i udostępniania bezpłatnie materiały źródłowe dotyczące przeszłości Puław, głòwnie z okresu XIX-XX w.

oraz prowadzi działalność edukacyjną i popularyzuje przeszłość tego miasta.

Drodzy miłośnicy przeszłości Puław Wobec licznych pytań, telefonów, e-maili raz jeszcze informujemy, że w dniu 14 10 202...
19/10/2026

Drodzy miłośnicy przeszłości Puław

Wobec licznych pytań, telefonów, e-maili raz jeszcze informujemy, że w dniu 14 10 2026 r., po zakończeniu promocji ,,Pamiętnika Puławianki” Marii Zaborowskiej (1946-2023), podczas Festiwalu Książki - Reaktywacja w Biblioteka Miejska w Puławach odbyła się jego sprzedaż na którą wydawca przeznaczył 215 szt. egzemplarzy.
Cała ta ilość książek, przeznaczona na promocję, został sprzedany w ciągu ok. 40 minut.

W imieniu wydawcy informujemy, że pozostałe publikacje z łącznego nakładu 300 szt. wydawca, zgodnie z ustawą o bezpłatnym egzemplarzu bibliotecznym, umową i innymi ustaleniami jest zobowiązany przekazać bibliotekom, darczyńcom fotografii, instytucjom i licznej rodzinie zmarłej autorki. Działania te są obecnie realizowane.

Podsumowując - cały nakład ,,Pamiętnika Puławianki” został wyczerpany, a dodruku wydawca nie przewiduje.

Po uregulowaniu formalności i dostarczeniu publikacji do bibliotek będzie można ją wypożyczyć w Bibliotece Miejskiej w Puławach, Powiatowej Bibliotece Publicznej w Puławach, Centralnej Bibliotece Rolniczej im. Michała Oczapowskiego w Puławach, Gminnej Bibliotece Publicznej w Górze Puławskiej oraz w 15 bibliotekach do których ustawodawca nakazuje przesłanie obowiązkowych egzemplarzy bibliotecznych (lista w linku)
https://www.bn.org.pl/dla-wydawcow/egzemplarz-obowiazkowy/liczba-egzemplarzy-obowiazkowych/

Dziękujemy raz jeszcze za to rekordowe, pod każdym względem, spotkanie promocyjne i Wasze zainteresowanie ,,Pamiętnikiem Puławianki”.

Już niebawem zaczynamy nowy cykl spotkań ,,Popołudnie z historią" :) Zapraszamy na inauguracyjne spotkanie :)Serdecznie ...
19/10/2026

Już niebawem zaczynamy nowy cykl spotkań ,,Popołudnie z historią" :) Zapraszamy na inauguracyjne spotkanie :)

Serdecznie zapraszamy do siedziby głównej Biblioteka Miejska w Puławach na spotkanie pt. “Puławy, których już nie ma. W 120-lecie nadania praw miejskich”, będące próbą ukazania zmian w przestrzeni naszego miasta oraz wskazanie odpowiedzialnych za nie przyczyn, a także niezwykłą okazją do obcowania z najstarszymi źródłami ikonograficznymi z początków istnienia Puław jako miasta, okresu ich zniszczenia, odbudowy i rozwoju do 1939 r.

Uczestnicy zobaczą też tragiczne obrazy funkcjonowania Puław w okresie okupacji niemieckiej. Będzie to zatem spacer zarówno po mało znanych Puławach, jak i bardziej nostalgiczna podróż po nieco młodszym mieście z lat 60. i 70. XX w., które dla wielu jest dobrze znane, ale dziś wygląda zupełnie inaczej lub na próżno szukać jego rysu z tamtych lat w obecnej przestrzeni.

Spotkanie poprowadzi Zbigniew Kiełb – historyk, regionalista i adiunkt w Muzeum Czartoryskich w Puławach, gdzie prowadzi Pracownię Dokumentacji Dziejów Miasta Puławy.

Zapraszamy 23 10 2026 r. o 17.00 (piątek) do Mediateki, ul. Wojska Polskiego 2 - Nie przegap takiej okazji.

To było wyjątkowe spotkanie z panią Marią Zaborowską (1946-2023) i jej ,,Pamiętnikiem Puławianki" podczas Festiwalu Ksią...
15/10/2026

To było wyjątkowe spotkanie z panią Marią Zaborowską (1946-2023) i jej ,,Pamiętnikiem Puławianki" podczas Festiwalu Książki - Reaktywacja w Biblioteka Miejska w Puławach. Nie tylko zabrakło miejscy przy widowni ok. 230 osób, ale również książek.

Jednak dla nas i rodziny pani Marii Zaborowskiej, licznie przybyłej na to spotkanie, najważniejsza była pamięć i to jak ją zapamiętali mieszkańcy Puław. Choć nie ma jej już wśród nas trwa nadal w naszej pamięci co pokazały tłumy odbiorców jej pamiętnika.

W imieniu rodziny pani Marii Zaborowskiej, wydawcy publikacji Krzysztofa Przygodzkiego i Muzeum Czartoryskich w Puławach dziękujemy za tak liczne spotkanie, za miłe słowa, za łzy radości, za pamięć a Bibliotece Miejskiej w Puławach dziękujemy za gościnę i jak zawsze za współpracę na wysokim poziomie :)

15/10/2026

Tak na gorąco po wczorajszej promocji książki Marii Zaborowskiej (1946-2023) ,,Pamiętnik Puławianki" podczas Festiwalu Książki - Reaktywacja w Biblioteka Miejska w Puławach :)

Dziękujemy wszystkim za tak liczną obecność na promocji ,,Pamiętnika Puławianki". Takich tłumów podobno w Bibliotece Miejskiej w Puławach jeszcze nie było - miejsc zabrakło, a kolejka po publikację była... Sami zobaczcie.

Jednocześnie informujemy, że cały nakład przeznaczony na wczorajszą promocję - 215 szt. został sprzedany w ciągu ok. jednej godziny - puławskie rekord Guinessa :)

W imieniu wydawcy informujemy, że pozostałe egzemplarze z nakładu 300 szt. wydawca, zgodnie z przepisami prawa i umową jest zobowiązany przekazać bibliotekom, darczyńcom fotografii, instytucjom i licznej rodzinie zmarłej autorki.

C.D.N. Niebawem pojawi się jeszcze fotograficzne podsumowanie wczorajszej promocji książki :)

📖 Zapraszamy na wyjątkowe spotkanie z Adamem Zamoyskim!Już 16 października 2026 r. o godz. 12:00 w Sali Kongresowej Pała...
14/10/2026

📖 Zapraszamy na wyjątkowe spotkanie z Adamem Zamoyskim!

Już 16 października 2026 r. o godz. 12:00 w Sali Kongresowej Pałacu Czartoryskich w Puławach odbędzie się spotkanie z autorem książki „Izabela. Opowieść o kobiecie niezłomnej”.
To wyjątkowa okazja, by poznać historię niezwykłej kobiety, której życie, pasja i działalność na trwałe wpisały się w dzieje Polski i Europy. Podczas spotkania będzie można posłuchać autora, porozmawiać o książce i spojrzeć na postać Izabeli Czartoryskiej z nowej perspektywy.

📅 16 października 2026 r.
🕛 godz. 12:00

📍 Sala Kongresowa Pałacu Czartoryskich
ul. Czartoryskich 8, 24-100 Puławy

Serdecznie zapraszamy! 🌸
Wydarzenie jest bezpłatne

Za sprawą tej fotografii Resursy Miejskiej w Puławach poznałem się z panią Marią Zaborowską w 2015 r. Nie przypuszczałem...
14/10/2026

Za sprawą tej fotografii Resursy Miejskiej w Puławach poznałem się z panią Marią Zaborowską w 2015 r. Nie przypuszczałem co nastąpi później i jak wile wniesie w moje działanie i życie ta wyjątkowa kobieta…

Potrafiła też mocno zaskoczyć choćby tym, że to jej dziadek i jego brat byli właścicielami tego budynku i zarazem puławskimi restauratorami.

Tak wspomina to pani Maria Zaborowska w swoim ,,Pamiętniku Puławianki, Puławy – Końskowola 2026 s. 29-30, 32-33.

,,Jak to się zaczęło? [Po] 1920 r. mój Dziadek Tomasz [Gołaszewski] wraz z bratem Janem nabywają posesję w Puławach przy ul. Marszałka Józefa Piłsudskiego 24, gdzie otworzyli restaurację. [Najprawdopodobniej miało to miejsce w 1922 r.]. Składała się ona z domu drewnianego, ozdobionego dwoma chińskimi lwami (inni twierdzą, że gryfami), i znajdujących się na jego tyłach czterech oszalowanych oficyn. Tak przynajmniej wynika z krótkiej notatki, jaką zostawił mi mój Ojciec. […]

Ponieważ dom był dość obszerny, a Dziadek i stryj byli z zawodu kucharzami (to taka rodzinna tradycja – Dziadek Tomasza, Aleksander, był swego czasu arendarzem w Stężycy), więc postanowili w 1922 r. otworzyć niewielki bufet. Początkowo dom przechodził remont. Aby [uruchomić] w nim restaurację, trzeba było go do tych warunków dostosować. A pomocników przy tych czynnościach nie brakowało. Moja rodzina, która go zasiedliła, była dość liczna: zamieszkali tu moi Dziadkowie – Tomasz i Józefa z dziećmi Heleną i Lucjanem. Zamieszkał [także] brat mojego Dziadka Jan, z małżonką Leokadią (zwaną potocznie Lodą) siostra mojej babci Stefania oraz Zawadzcy – czyli siostra mojego Dziadka z małżonkiem. Pomocna przy opiece nad dziećmi była kuzynka mojego Dziadka – Kazia Jakubowska ze Stężycy. No i zamiast planowanego początkowo bufetu zrodził się pomysł otwarcia tam restauracji, i Gołaszewscy stali się restauratorami. […] W akcie jego zgonu również zaznaczono, że zmarł Tomasz Gołaszewski – restaurator.

Skąd nazwa Resursa Miejska? W lipcu 1927 r. miały miejsce w Puławach wybory do Rady Miejskiej. Wybrano 5 członków magistratu, 24 radnych, zarówno wyznania rzymsko-katolickiego, jak i wyznania mojżeszowego. Obserwujący pracę Rady Miasta ówczesny starosta [powiatu puławskiego Aleksander Wiszniewski] zauważył podział w jej wnętrzu, widoczny już pod czas wyborów burmistrza. Przebiegał on między prawicą a lewicą. Wyznanie i narodowość nie miało tu większego znaczenia. W wyniku tego we wrześniu 1927 r. powstała w domu mojego Dziadka w Puławach przy ul. Marszałka Józefa Piłsudskiego 24 Resursa Obywatelska – klub towarzyski skupiający inteligencję puławską. Dziś nie wiem już, czy ten klub był własnością Dziadka, czy tylko Dziadek użyczał im lokalu? W zarządzie resursy kierownictwo przypadło działaczom Towarzystwa „Sokół”, ale w zarządzie znalazł się również miejscowy lekarz Benjamin Honigsfeld, który nie uczestniczył w wewnętrznym życiu społeczności żydowskiej Puław. Od tej chwili nazwa Resursa Miejska […] obowiązywała i funkcjonowała pośród mieszkańców Puław".

Co było dalej dowiecie się na promocji ,,Pamiętnika Puławianki” i za sprawą jego lektury, gdzie znajdziecie masę dodatkowych informacji ;) Promocja już dziś o godz. 16.30 w Puławskiej Mediatece :)

Na fotografii ogólny wygląd budynku restauracji Gołaszewskich z Resursą Miejską. Widoczni od lewej strony: Stefania Czarnecka siostra Babci, Jan Gołaszewski brat Dziadka, Babcia Józefa Gołaszewska, Dziadek Tomasz Gołaszewski, obok żona Jana – Loda, Puławy, 2. poł. lat 20. XX w.

Fot. cyfrową przekazał do archiwum PDDM pan Grzegorz Zaborowski.

Zapraszamy na premierę książki autorstwa Marii Zaborowskiej pt. ,,Pamiętnik Puławianki” - TO JUŻ JUTRO :)Publikacja jest...
13/10/2026

Zapraszamy na premierę książki autorstwa Marii Zaborowskiej pt. ,,Pamiętnik Puławianki” - TO JUŻ JUTRO :)

Publikacja jest wydaniem pośmiertnym rękopisu, nad którym autorka pracowała przez wiele lat, aż do czasu swojej śmierci w 2023 r. Pani Maria Zaborowska była postacią powszechnie znaną i cenioną w Puławach. Przez wiele lat ściśle współpracowała z Pracownią Dokumentacji Dziejów Miasta (dziś dział Muzeum Czartoryskich w Puławach) dzieląc się swoimi wspomnieniami i wiedzą. Dzięki swojej fenomenalnej pamięci potrafiła uzupełnić luki i dodać nowe wiadomości na temat historii Puław.

Książka, która trafi do Państwa rąk 14 października 2026 r. stanowi hołd dla autorki oraz wyraz wdzięczności za jej wkład w badanie i upowszechnianie dziejów Puław. Nad redakcją merytoryczną publikacji czuwał Zbigniew Kiełb – adiunkt w Muzeum Czartoryskich w Puławach i zarazem najbliższy „współpracownik” autorki, z którym wspólnie odkrywali przeszłość ich rodzinnego miasta. Społecznym wydawcą publikacji jest pan Krzysztof Przygodzki.

Książka, pisana jako kronika rodzinna, chwilami przybiera formę pamiętnika. Dotyczy nie tylko samej autorki, ale również jej bliższej i dalszej rodziny. Dzięki tytanicznej pracy Pani Marii, która prześledziła liczne źródła genealogiczne, możemy poznać dzieje jej przodków od lat 20. XVIII w. aż do współczesności. Ta wyjątkowa historia rodzinna splata się z losami samych Puław. Dzięki niej poznajemy nasze miasto widziane oczami autorki na różnych etapach jej życia – jako małej dziewczynki, nastolatki, młodej kobiety, mężatki i seniorki, a także lokalnej historyczki.

Promocja książki odbędzie się w ramach Festiwalu Książki – Reaktywacja organizowanego przez Bibliotekę Miejską w Puławach. W spotkaniu wezmą udział wnuczki Pani Marii Zaborowskiej – Michalina Zaborowska-Mazurkiewicz i Magdalena Zaborowska oraz pracownicy Muzeum Czartoryskich w Puławach pracujący nad publikacją – Zbigniew Kiełb, redaktor wydania oraz Dominika Rodzoch-Młodkowska odpowiadająca za korektę.

Kiedy: 14.10.2026 r. (środa)
Godzina: 16:30
Gdzie: Mediateka, ul. Wojska Polskiego 2, 24-100 Puławy

W trakcie wydarzenia będzie można nabyć publikację w cenie 40 zł.

Zapraszamy!

Czasem trzeba poczekać aby wydobyć z fotografii znacznie więcej …Nie tak dawno I LO im Ks. Adama Jerzego Czartoryskiego ...
12/10/2026

Czasem trzeba poczekać aby wydobyć z fotografii znacznie więcej …

Nie tak dawno I LO im Ks. Adama Jerzego Czartoryskiego obchodziło swoje 110-lecie istnienia (25-26 września 2026 r.), a dziś, już na spokojnie, takie ciekawe odkrycie :)

Na fotografii widoczny jestdDyrektor Państwowego Gimnazjum im. Ks. Adama Czartoryskiego, Aleksander Feist (siedzi w drugim rzędzie pośrodku, między dziewczętami w strojach ludowych z pierwszego rzędu) wraz z gronem pedagogicznym, gośćmi i uczniami przed budynkiem szkoły, Puławy, 2. poł. 1936 r.

W prawo od dyrektora siedzą nauczyciele: 1. Anna Hanna Boska, 2. Marta Aniela Wolińska, 3. Aleksander Kaczorowski, 5. Wacław Broniewicz, 6. Franciszek Kruk. Z kolei w lewo od dyrektora jako 4. siedzi ks. Zygmunt Adamczewski, 5. Szczęsny Gorzechowski, 6. Włodzimierz Zinkiewicz.

W tłumie młodzieży po lewej od dyrektora wyłania się w wojskowej rogatywce ppłk. w st. sp. Stanisław Magnuszewski były dowódca 2. Pułku Saperów Kaniowskich z Puław. Natomiast w prawo od dyrektora, bliżej drzwi wejściowych do szkoły stoi w wojskowej rogatywce kpt. Ludwik Paciorek lekarz szkolny i zarazem wojskowy w 2. Batalionie Saperów Kaniowskich.

Zdjęcie wykonał puławski fotograf Apolinary Wójcicki w 2. poł. 1936 r. Dotychczas przyczyny powstania tej fotografii, jak i data jej powstania nie były znane. Po ustaleniu czasu jej wykonania, wszystko wskazuje na to, że mamy do czynienia z powstaniem pamiątkowej fotografii w związku z obchodami 20-lecia istnienia tej szkoły. Warto tu dodać, że 4 października 1936 r. odbył się, w związku z tym jubileuszem, pierwszy zjazd absolwentów tej szkoły.

Fot. przekazała do archiwum PDDM pani Iwona Jędrych.

Uwaga tego w Puławach jeszcze nie było :)17 października 2026 r. Stowarzyszenie ,,Puławianie" we współpracy z Muzeum Bad...
09/10/2026

Uwaga tego w Puławach jeszcze nie było :)

17 października 2026 r. Stowarzyszenie ,,Puławianie" we współpracy z Muzeum Badań Polarnych w Puławach zainauguruje pierwszą edycją Reelwind Festiwal.

W programie wystąpi nasz pracownik adiunkt Zbigniew Kiełb z prezentacją multimedialną ,,Puławskie kina XX w.", co nie jest tematem przypadkowym - dlaczego? Dowiecie się tego na spotkaniu :)

Dowiecie się również co działo się w Puławach w epoce lodowcowej oraz poznacie kulisy projektu Stowarzyszenia ,,Puławianie" dotyczacego digitalizacji archiwalnych taśm.

W trzech blokach filmowych obejrzymy także archiwalne nagrania powstałe w studiu telewizyjnym działającym niegdyś w Zespole Szkół nr 3 im. Marii Dąbrowskiej w Puławach, które nie tylko udało się odnaleźć, ale i zdigitalizować.

Już dziś zapraszamy!!!

Adres

Czartoryskich 8
Puławy
24-100

Powiadomienia

Bądź na bieżąco: wyślemy Ci e-mail, gdy Pracownia Dokumentacji Dziejów Miasta dział Muzeum Czartoryskich w Puławach opublikuje nowości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu, a subskrypcję możesz anulować w dowolnym momencie.

Kontakt: Muzeum

Wyślij wiadomość do Pracownia Dokumentacji Dziejów Miasta dział Muzeum Czartoryskich w Puławach:

Skróty

Udostępnij