Muzeum Getta Warszawskiego / Warsaw Ghetto Museum

Strona główna
Polska
Warsaw
Muzeum Getta Warszawskiego / Warsaw Ghetto Museum

Zadzwoń Wskazówki dojazdu Strona internetowa Kontakt: muzeum

Muzeum Getta Warszawskiego to instytucja w budowie. Siennej 60/Śliskiej 51 w Warszawie.

Jej przyszłą siedzibą jest kompleks dawnego Szpitala Dziecięcego fundacji małżeństwa Bersohn i Bauman przy ul.

18/10/2026

|

Zapraszamy na kolejną odsłonę naszego nowego cyklu "okno na tamtą stronę" .
Patrzymy na ulicę Sierakowską w getcie warszawskim. W centrum kadru widoczne wejście do budynku przy Sierakowskiej 2. Po wojnie w związku z nową koncepcją urbanistyczną Muranowa, ulica Sierakowska zniknęła z map Warszawy.

„15 czerwca. Żydowska policja otrzymała wczoraj rozkaz pilnowania domów przy Muranowskiej róg Bonifraterskiej, Przejazd, Sierakowskiej i Pokornej. Ulice te zostaną wkrótce odcięte od getta.
Wieść ta wywołała w mieszkańcach strzeżonej okolicy wielką panikę. Już w pierwszych godzinach po pojawieniu się tych pogłosek ludzie biegali w popłochu, szukając dla siebie nowych mieszkań. Niestety nie ma już wielu izb do wyboru. Jesteśmy tu ściśnięci jak śledzie w beczce i ludzie, którzy przez całe życie mieszkali w pięknych pomieszczeniach, nie mając wyjścia, biorą pokój u kogoś. Szukają choć takiego lokum, które by miało osobne wejście, ale takich jest bardzo mało. Ceny poszybowały tak, że za pokój z kuchnią na czwartym piętrze daje się odstępne po trzy tysiące złotych, a za pojedynczy pokój czynsz wynosi minimum sto złotych. W wielkim strachu i rozpaczy najbiedniejsi oczekują oficjalnego rozkazu o przeprowadzce.”

Perec Opoczyński, Archiwum Ringelbluma. Konspiracyjne Archiwum Getta Warszawy, t. 31 Pisma Pereca Opoczyńskiego ( s. 285-286)

Cała dotychczasowa seria jest dostępna na platformie Portalu Historycznego Warszawy w zakładce „Tematy historyczne”, przygotowanego we współpracy z Urzędem Miasta.

Link do „Okna na tamtą stronę”https://mapa.um.warszawa.pl/portal-historyczny/mapa/ded055e1-5242-4e30-86d4-dbb9b03ab182?fbclid=IwY2xjawUjGstleHRuA2FlbQIxMABwZG9mAWJyaWQRMWdhMmlHQmZtbmhVbTVmVG9zcnRjBmFwcF9pZBAyMjIwMzkxNzg4MjAwODkyAAEemy2dw5L-u7j-QSN8bxb8CbaikEwkMJT6pXc00HvXyVVW614pSon967_EDXY_aem_Kr4KYgn9vdy0VVwhbwpOTQ

📸 archiwalne: Muzeum Getta Warszawskiego
📸 współczesne: Janusz Wąż

https://1943.pl/

17/10/2026

|

W naszym sobotnim cyklu przedstawiamy kolejną fotografię z kolekcji Muzeum Getta Warszawskiego.
Zachęcamy Was do pomocy w zidentyfikowaniu miejsca zrobienia fotografii.

⚪️ ⚪️
https://1943.pl/

16/10/2026

Zapraszamy do udziału w spacerze edukacyjnym „Szlakiem gettowym po cmentarzu żydowskim przy ulicy Okopowej”.

Wspólnie wyruszymy śladami postaci związanych z historią getta warszawskiego – lekarzy, naukowców, artystów, społeczników, działaczy politycznych oraz bojowców. Podczas oprowadzania zatrzymamy się m.in. przy grobach Adama Czerniakowa – przewodniczącego warszawskiego Judenratu, entomologa dr. Szymona Tenenbauma oraz rabina Icchaka Meira Kanała. Przywołane życiorysy staną się dla nas punktem wyjścia do refleksji i rozmowy o tragicznej codzienności oraz heroicznych wyborach, przed którymi stawali Żydzi zamknięci w warszawskim getcie.

🗓️ 25 października, godz. 12:00–14:00
📍 Miejsce zbiórki: przed kasami przy wejściu głównym na cmentarz żydowski przy ul. Okopowej
Prowadzenie: Halina Postek i Marcin Bartosiewicz

Udział w spacerze wymaga darmowej rejestracji poprzez wypełnienie formularza: https://forms.cloud.microsoft/e/abb47qumds

15/10/2026

W przededniu 86. rocznicy zamknięcia granic warszawskiego getta upamiętniamy niezwykłego człowieka nauki. Muzeum Getta Warszawskiego oraz Muzeum i Instytut Zoologii PAN zapraszają na bezpłatne seminarium: „Szymon Tenenbaum – przyrodnik, badacz, kolekcjoner”.

Dr Szymon Tenenbaum był wybitnym entomologiem, pasjonatem i oddanym nauczycielem, którego życie przerwała śmierć z wycieńczenia w warszawskim getcie w 1941 roku. Badacz mimo możliwości, odmówił ucieczki z getta. Aby przybliżyć jego sylwetkę oraz imponujący dorobek, organizujemy seminarium skierowane do nauczycieli, edukatorów, przewodników oraz wszystkich osób zainteresowanych historią i przyrodą.

🗓️ 15 listopada 2026 r.
🔗 Szczegółowy program: https://1943.pl/aktualnosci/seminarium-szymon-tenenbaum-przyrodnik-badacz-kolekcjoner/

Aby wziąć udział prosimy o przesłanie zgłoszenia do 31 października 2026 r. poprzez formularz:
🔗 https://forms.cloud.microsoft/e/KCmHVuUSKx

Liczba miejsc ograniczona, decyduje kolejność zgłoszeń!
Decyzję o zakwalifikowaniu na seminarium prześlemy 3 listopada 2026 r. drogą mailową.

14/10/2026

14 października 1943 r. w niemieckim obozie zagłady w Sobiborze (dziś woj. lubelskie) wybuchło powstanie. Z około 550 więźniów przebywających wówczas w obozie prawie 300 udało się uciec. Nie oznacza to jednak, że ocaleli. Wielu z nich zostało zamordowanych w urządzonej przez Niemców obławie lub zginęło później. Wojnę przeżyło około 60 uciekinierów. Badacze oceniają, że podczas powstania zabito 10 Niemców (członków załogi SS) i kilku ukraińskich strażników.

Funkcjonujący od maja 1942 do listopada 1943 roku obóz zagłady w Sobiborze był – obok Treblinki i Bełżca – jednym z trzech ośrodków zagłady utworzonych w ramach Akcji Reinhardt, która służyć miała wymordowaniu wszystkich Żydów przebywających na terenie Generalnego Gubernatorstwa. Szacuje się, że zamordowano tu ponad 180 tysięcy Żydów, z których ponad połowę stanowili obywatele okupowanej Polski. Do Sobiboru trafili także Żydzi holenderscy.

Informacje o kwietniowym powstaniu 1943 roku w getcie warszawskim pokazały, że opór jest możliwy. Jednocześnie wyselekcjonowani do sortowania rzeczy więźniowie, zorientowali się, że transporty do Sobiboru docierają coraz rzadziej. Zdali sobie sprawę, że ich dni są policzone.

Na czele podziemnej grupy w obozie stanął syn rabina z Żółkiewki – Lejb Felhendler. 23 września z Mińska przybył transport żydowskich jeńców z Armii Czerwonej, wśród których był starszy lejtnant Aleksander „Sasza” Pieczerski, który również stanął na czele grupy powstańców. Jak pisał w swoich wspomnieniach:

„Nocą rozdaliśmy noże, a także kilkadziesiąt przygotowanych z naszego polecenia przez kowali niedużych toporków – takich w sam raz, by wygodnie było schować pod połą. Potrzebujący dostali ciepłą odzież. Kiedy i jak zaczynamy, wiadomo było tylko kierującym organizacją”.

Sam plan zrywu opierał się na elemencie całkowitego zaskoczenia i został podzielony na trzy etapy. W pierwszej kolejności konspiratorzy musieli zdobyć uzbrojenie oraz precyzyjnie rozdzielić role. Kolejnym, niezwykle ryzykownym krokiem była cicha eliminacja członków niemieckiej załogi – zwabiano ich pojedynczo do obozowych warsztatów pod pretekstem odbioru butów czy ubrań. Otwarty bunt nastąpił podczas popołudniowego apelu, wówczas masowy szturm więźniów na bramę oraz obozowe zasieki, pozwolił utorować drogę ucieczki do lasu.

Wkrótce po powstaniu w Sobiborze Heinrich Himmler nakazał całkowicie zniszczyć obóz i zatrzeć wszelkie ślady po jego istnieniu. Część uciekinierów schwytano i zamordowano jeszcze w październiku 1943 roku, jednak co najmniej pięćdziesięciu udało się doczekać końca wojny – wśród nich byli m.in. Aleksander „Sasza” Pieczerski oraz Tomasz „Toivia” Blatt, autor licznych wspomnień z okresu Zagłady.

📷Część członków ruchu oporu po ucieczce z obozu trafiła do partyzantki. Wśród uciekinierów znalazło się 8 kobiet. Na zdjęciu członkinie ruchu oporu w Sobiborze z partyzantami. Zbiory Yad Vashem.

13/10/2026

➡️ Co nowego na budowie MGW?

Budowa wkracza w jeden z najbardziej wyczekiwanych etapów. Przed nami ostatnia faza prac elewacyjnych oraz intensywne roboty wykończeniowe przed zbliżającym się okresem zimowym.

Najważniejsze postępy na placu budowy we wrześniu 2026 r.:

▪️Prace elewacyjne – od strony północnej rozstawiono rusztowania niezbędne do montażu ostatnich komponentów okładziny budynku administracyjnego. Dzięki nim bryła zyskuje swój docelowy, dopracowany wygląd.
▪️Nowoczesna infrastruktura – na dachu zamontowano panele fotowoltaiczne. To ważny element zrównoważonych i proekologicznych założeń inwestycji, ograniczający jej wpływ na środowisko.
▪️Przestrzeń zewnętrzna – w ogrodzie od strony ul. Siennej trwa budowa ścieżek oraz aranżowanie terenu pod przyszłe place i nasadzenia zieleni. To krok bezpośrednio poprzedzający montaż m.in. ławek i oświetlenia.
▪️Wnętrza i wystawa – w historycznym budynku dawnym Szpitala sukcesywnie montowane są kolejne konstrukcje pod gabloty ekspozycyjne oraz elementy scenografii przyszłej wystawy stałej.

Na placu budowy równolegle realizowanych jest wiele specjalistycznych prac. Z tygodnia na tydzień inwestycja staje się coraz bardziej kompletna, a jej ostateczny kształt jest już wyraźnie widoczny zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz kompleksu.

📷 Marcin Czechowicz.

________

Realizacja projektu jest możliwa dzięki dofinansowaniu z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027 (FEniKS): „Renowacja i rozbudowa zabytkowych budynków d. Szpitala Dziecięcego Bersohn i Bauman przy ul. Siennej 60/Śliskiej 51 w Warszawie wraz z ich adaptacją na cele wystawiennicze i edukacyjne oraz realizacja Mediateki – części wystawy stałej Muzeum Getta Warszawskiego”. Wysokość dofinansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego wynosi 57 423 828,88 zł. Całkowita wartość projektu wynosi 323 879 688,83 zł.

12/10/2026

12 października 1940 roku, w najważniejsze żydowskie święto Jom Kipur (zwane także Dniem Sądnym), z ulicznych megafonów obwieszczono decyzję gubernatora Ludwiga Fischera o utworzeniu w Warszawie tzw. żydowskiej dzielnicy mieszkaniowej. Tym samym potwierdziły się krążące już od lutego pogłoski o planach utworzenia getta. Choć samo zarządzenie podpisano już 2 października, Emanuel Ringelblum nie miał wątpliwości, że data jego ogłoszenia nie była przypadkowa – w swoim dzienniku nazwał ją gorzkim „podarkiem”. Atmosferę strachu i rozgoryczenia tamtych dni doskonale oddaje zachowany w Archiwum Ringelbluma fragment wiersza 13-letniego Anatola Pomeranca:

„Dzielnica żydowska w Warszawie
Uderzyła w warszawskie serca
Wieść ta straszliwa, okrutna.
Nasunęła myśl o poniewierce,
Wieść o dzielnicy żydowskiej tak smutna”.

Wydane przez Niemców zarządzenie doprowadziło do przesiedleń ludności na niespotykaną dotąd skalę. Do końca miesiąca wyznaczony obszar opuściło ok. 113 tysięcy Polaków, a na ich miejsce przeniosło ok. 138 tysięcy Żydów. Rozpoczął się dramatyczny wyścig z czasem – ludzie gorączkowo szukali lokali na zamianę, organizowali transport choć części dobytku i usiłowali odnaleźć się w nowej rzeczywistości. Ponieważ do tworzonej dzielnicy przybywało znacznie więcej osób, niż zwalniało się mieszkań, tysiące rodzin przymusowo dokwaterowywano do już zajętych pomieszczeń. Przesiedlenia oznaczały również utratę dorobku życia: poza nowymi granicami Żydzi musieli zostawić około 4 tysięcy sklepów i 600 zakładów rzemieślniczych, które z dnia na dzień skonfiskowała administracja okupacyjna.

Tysiące rodzin żyło w strachu. Wytyczanie granic tzw. żydowskiej dzielnicy mieszkaniowej było procesem niezwykle burzliwym i trwającym nawet podczas przesiedleń. Mieszkańcy nie wiedzieli, czy ich domy zostaną włączone do getta, czy też będą zmuszeni do natychmiastowego poszukiwania nowego lokum. Rada Żydowska desperacko walczyła o każdy fragment przestrzeni, ale Niemcy stale modyfikowali granice. Jak pisał Chaim Kapłan: „Polska strona zaczęła się targować – w tym rejonie jest kościół, tamten jest zamieszkany głównie przez aryjczyków, tu jest piękna szkoła [...]. Tym sposobem zaczęto odcinać od żydowskiego obszaru kawałek po kawałku, ulicę po ulicy”.

Adam Czerniaków, przewodniczący Rady Żydowskiej, bezskutecznie zabiegał też o włączenie terenów zielonych w obręb wytyczanych granic getta. Największe nadzieje pokładano we włączeniu do dzielnicy zamkniętej ogrodu Krasińskich, co nigdy nie nastąpiło – mimo późniejszej obietnicy komisarza ds. dzielnicy żydowskiej, Heinza Auerswalda.

Nadzieje na to, że getto pozostanie otwarte, okazały się płonne – ostatecznie bramy dzielnicy zamknięto w szabat, 16 listopada 1940 roku. Na zaledwie 307 hektarach stłoczono blisko 400 tysięcy ludzi.

📷Warszawa, 1940 r. Ruiny kamienic przy ulicy Grzybowskiej w getcie warszawskim z fragmentem muru getta. Zbiory MGW.

11/10/2026

|

Zapraszamy na kolejną odsłonę naszego nowego cyklu "okno na tamtą stronę”. Archiwalna fotografia została wykonana przy ulicy Okopowej ,w głębi wylot ulicy Glinianej (Gliniana z archiwalnego zdjęcia to nie jest to samo miejsce co dzisiejsza Gliniana ). Widoczny po lewej narożnik, to garbarnia braci Pfeiffer.

„Wynaleźliśmy taką uliczkę, gdzie nie było prawie ludzi. Była to zdaje się ulica Gliniana, mała boczna uliczka, bez domów mieszkalnych, gdzie stały jakieś zrujnowane budowle fabryczne, na jezdni rosła trawka, chodnik był z kostek, między którymi zieleniła się trawka. Uliczka była mała i prowadziła do muru przy Okopowej. Chodziliśmy tam w sobotę „na spacer”, chciałam wielokrotnie usiąść na trawie, ale bałam się, bo nie było tam zbyt czysto.”

Basia Temkin-Bermanowa, Dziennik z podziemia (s. 31)

Cała dotychczasowa seria jest dostępna na platformie Portalu Historycznego Warszawy w zakładce „Tematy historyczne”, przygotowanego we współpracy z Urzędem Miasta.

Link do „Okna na tamtą stronę”: https://mapa.um.warszawa.pl/portal-historyczny/mapa/ded055e1-5242-4e30-86d4-dbb9b03ab182?fbclid=IwY2xjawT40xdwZG9mAWV4dG4DYWVtAjEwAGJyaWQRMUhqTDQ4cXh0VUFXdUZiTTBzcnRjBmFwcF9pZBAyMjIwMzkxNzg4MjAwODkyAAEekbxFtRXcKRKsqUJLo3WfjTG9_Ks0-e50DQHmqwsqIJ7eWI1PuV7SLtcH0Jg_aem_0VRBrrfVm7srFycU8mKz5Q

📸 archiwalne: Muzeum Getta Warszawskiego
📸 współczesne: Janusz Wąż

https://1943.pl/

Adres

Ulica Zielna 39, Piętro VI
Warsaw
00-108

Telefon

+48603133940

Strona internetowa

http://www.1943.pl/

Powiadomienia

Bądź na bieżąco: wyślemy Ci e-mail, gdy Muzeum Getta Warszawskiego / Warsaw Ghetto Museum opublikuje nowości i promocje. Twój adres e-mail nie zostanie wykorzystany do żadnego innego celu, a subskrypcję możesz anulować w dowolnym momencie.