06/02/2026
https://www.facebook.com/share/p/14SSEvh2qnT/
จาก เจฟฟ์ คูนส์ ถึง มารีนา อบราโมวิช เปิดเครือข่ายโลกศิลปะที่ปรากฏอยู่ใน Epstein Files
การเปิดผนึกเอกสารนับล้านหน้าของกระทรวงยุติธรรมสหรัฐฯ หรือที่เรียกรวมกันว่า Epstein Files ไม่ได้สั่นสะเทือนเพียงแวดวงการเมือง การเงิน หรือสถาบันการศึกษาเท่านั้น แต่ยังเขย่าโลกศิลปะระดับบนอย่างมีนัยสำคัญ เอกสารเหล่านี้เผยให้เห็นว่า เจฟฟรีย์ เอปสตีน นักการเงินผู้ต้องโทษคดีล่วงละเมิดทางเพศซึ่งเสียชีวิตในเรือนจำเมื่อปี 2019 มีบทบาทในระบบเศรษฐกิจศิลปะร่วมสมัยลึกซึ้งกว่าที่สาธารณชนเคยรับรู้
จากข้อมูลในเอกสาร เอปสตีนไม่ได้เป็นเพียงนักสะสมหรือผู้อยู่เบื้องหลังการสนับสนุนงานศิลปะ แต่ยังทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษาด้านการเงิน ผู้จัดการทรัพย์สิน และกรรมการของสถาบันศิลปะชั้นนำบางแห่ง โดยใช้โลกศิลปะเป็นทั้งพื้นที่ทางสังคมและเครื่องมือทางเศรษฐกิจในเวลาเดียวกัน
เอกสารระบุว่า เอปสตีนมีบทบาทสำคัญในการบริหารคอลเล็กชันศิลปะมูลค่ามหาศาลของ ลีออน แบล็ก (Leon Black) มหาเศรษฐีนักลงทุน ผู้ร่วมก่อตั้ง Apollo Global Management และอดีตประธานบอร์ดของ Museum of Modern Art (MoMA) ผ่านโครงสร้างบริษัทแบบ LLC เงินกู้ที่ใช้ผลงานศิลปะเป็นหลักประกัน และการประเมินราคาจากสถาบันประมูลระดับโลก เพื่อเพิ่มมูลค่าและวางแผนภาษีให้คอลเล็กชันกว่า 900 ชิ้น มูลค่ารวมประมาณ 2.7 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ
ชื่อของสถาบันหลักในตลาดศิลปะอย่าง Christie’s และ Sotheby’s ปรากฏในเอกสารหลายร้อยครั้ง รวมถึงแกลเลอรี Gagosian ในบริบทของการซื้อขาย การประเมินราคา และการจัดการผลงานระดับมาสเตอร์พีซ เช่น The Scream ของ เอ็ดวาร์ด มุงค์ (Edvard Munch) รวมถึงผลงานของ ปาโบล ปิกัสโซ (Pablo Picasso), อัลแบร์โต จาโกเมตตี (Alberto Giacometti) และ แอนดี วอร์ฮอล (Andy Warhol) โดยเอกสารไม่ได้ระบุว่าบุคคลหรือองค์กรเหล่านี้มีส่วนเกี่ยวข้องกับการกระทำผิดกฎหมายใด ๆ
ขณะเดียวกัน ชื่อของศิลปินและบุคคลในแวดวงศิลปะก็ปรากฏขึ้นในฐานะส่วนหนึ่งของเครือข่ายทางสังคมและความสัมพันธ์ส่วนตัวของเอปสตีน หนึ่งในกรณีที่ถูกพูดถึงมากที่สุดคือ เจฟฟ์ คูนส์ (Jeff Koons) ศิลปินร่วมสมัยชื่อดัง ซึ่งยืนยันว่าเคยเข้าร่วมงานเลี้ยงอาหารค่ำที่บ้านของเอปสตีนในปี 2013 เพียงครั้งเดียว ตามคำเชิญของศาสตราจารย์จาก MIT และย้ำว่าไม่มีความสัมพันธ์อื่นใดกับเอปสตีน รวมถึงไม่เคยอนุญาตให้เขาเข้าชมสตูดิโอ แม้ในเอกสารจะมีอีเมลที่กล่าวถึงแผนการเยี่ยมชมก็ตาม
จากเครือข่ายทางสังคมในระดับศิลปิน ชื่อที่ถูกดึงเข้าสู่กระแสสาธารณะต่อมาคือ มารีนา อบราโมวิช (Marina Abramović) ศิลปินเพอร์ฟอร์แมนซ์อาร์ตระดับโลก ชื่อของเธอปรากฏในอีเมลที่บุคคลในแวดวงปัญญาชนกล่าวถึงผลงานของเธอในเชิงชื่นชม โดยไม่มีความเชื่อมโยงกับการกระทำผิดใด ๆ อย่างไรก็ตาม การถูกกล่าวถึงเพียงเล็กน้อยนี้กลับจุดกระแสโจมตีบนโลกออนไลน์ โดยเฉพาะจากกลุ่มขวาจัดที่นำผลงาน Spirit Cooking ไปเชื่อมโยงกับทฤษฎีสมคบคิด
Spirit Cooking เป็นผลงานศิลปะเชิงคอนเซ็ปชวลและการแสดงสดของอบราโมวิชในปี 1996 ที่ใช้ “สูตรอาหาร” เชิงสัญลักษณ์และภาพรุนแรง เช่น การใช้เลือด เพื่อสะท้อนบทบาทของพิธีกรรม ความเชื่อ และอารมณ์พื้นฐานของมนุษย์ งานชิ้นนี้ไม่ได้เป็นพิธีกรรมจริง แต่เป็นศิลปะเชิงเปรียบเปรย อย่างไรก็ตาม ในปี 2016 ผลงานดังกล่าวถูกนำไปโยงกับทฤษฎีสมคบคิดทางการเมือง ทั้งที่ศิลปินยืนยันมาโดยตลอดว่าไม่เกี่ยวข้องกับลัทธิหรือกิจกรรมผิดกฎหมายใด ๆ
ผลกระทบที่เป็นรูปธรรมที่สุดในโลกศิลปะเกิดขึ้นกับ เดวิด เอ. รอสส์ (David A. Ross) อดีตผู้บริหารพิพิธภัณฑ์และประธานหลักสูตร MFA Art Practice ของ School of Visual Arts (SVA) ในนิวยอร์ก เขาตัดสินใจลาออกจากตำแหน่ง หลังอีเมลที่แลกเปลี่ยนกับเอปสตีนในช่วงหลังการตัดสินคดีปี 2008 ถูกเปิดเผย โดยเนื้อหาบางส่วนแสดงท่าทีสนับสนุนและเห็นอกเห็นใจเอปสตีนอย่างชัดเจน จนนำไปสู่แรงกดดันจากนักศึกษาและศิษย์เก่า
แม้เอกสารเหล่านี้จะยังไม่ได้นำไปสู่ข้อกล่าวหาทางอาญาต่อศิลปินหรือบุคลากรในวงการศิลปะโดยตรง แต่ Epstein Files ได้เปิดให้เห็นโครงสร้างอำนาจ ความคลุมเครือ และความสัมพันธ์เชิงผลประโยชน์ในโลกศิลปะระดับบน ที่เงินทุน การสะสมงานศิลป์ และเครือข่ายชนชั้นสูงทับซ้อนกันอย่างแนบแน่น และแทบไม่เคยถูกตรวจสอบต่อสาธารณะมาก่อน
เอกสารและการสืบสวนต่อเนื่องยังชี้ว่า เจฟฟรีย์ เอปสตีน ใช้ทั้งความมั่งคั่งและอิทธิพลทางสังคมแทรกซึมเข้าไปในโลกศิลปะอย่างลึกซึ้ง เขาปรากฏตัวในหลายบทบาท ตั้งแต่ผู้อุปถัมภ์ นักสะสม ที่ปรึกษาด้านการเงิน ไปจนถึงกรรมการของสถาบันศิลปะชั้นนำ
การมีส่วนร่วมของเขาครอบคลุมตั้งแต่ธุรกรรมศิลปะมูลค่าสูงที่ถูกต้องตามกฎหมาย ไปจนถึงพฤติกรรมที่ถูกกล่าวหาว่าเป็นการฉวยใช้เครือข่ายในโลกศิลปะ เพื่อเข้าถึงและควบคุมศิลปินรุ่นเยาว์ โดยใช้คำสัญญาเรื่องโอกาสทางอาชีพเป็นเครื่องมือ
📌 ผู้อุปถัมภ์และนักสะสมรายใหญ่
ลีออน แบล็ก (Leon Black) จ่ายเงินให้เอปสตีนราว 158 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ระหว่างปี 2012 ถึง 2017 สำหรับคำปรึกษาด้านภาษีและการวางแผนมรดก ซึ่งรวมถึงธุรกรรมศิลปะที่ซับซ้อน เช่น การขายประติมากรรมของอัลแบร์โต จาโกเมตตี ให้กับทรัสต์ที่เอปสตีนควบคุม เพื่อเอื้อให้เกิดการแลกเปลี่ยนทรัพย์สินแบบ like-kind exchange สำหรับการได้มาซึ่งผลงานของ ปอล เซซานน์
เลสลี เว็กซ์เนอร์ (Leslie Wexner) ผู้ก่อตั้ง Victoria’s Secret และ Wexner Center for the Arts ถูกระบุว่าเป็นผู้อุปถัมภ์รายสำคัญที่สุดของเอปสตีน โดยมอบอำนาจทางกฎหมายและโอนทรัพย์สินจำนวนมากให้เขาดูแล และมีรายงานว่าเอปสตีนใช้ความสัมพันธ์นี้เพื่อสร้างภาพลักษณ์ของตนเองในฐานะผู้ค้นหาพรสวรรค์
เกลนน์ ดูบิน (Glenn Dubin) ผู้จัดการกองทุนเฮดจ์ฟันด์และทรัสตีของ MoMA ถูกกล่าวหาโดย เวอร์จิเนีย จุฟเฟร (Virginia Giuffre) ว่าเธอถูกบังคับให้มีเพศสัมพันธ์กับเขา ซึ่งดูบินปฏิเสธข้อกล่าวหานี้อย่างหนักแน่น
📌 ศิลปินและดีลเลอร์
เจฟฟ์ คูนส์ (Jeff Koons) ยืนยันว่าการเข้าร่วมงานเลี้ยงที่บ้านเอปสตีนเป็นเพียงครั้งเดียว และไม่มีความสัมพันธ์อื่นใดเพิ่มเติม
มาเรีย ฟาร์เมอร์ (Maria Farmer) จิตรกรแนวฟิกเกอร์เรทีฟและอดีตนักศึกษาของ New York Academy of Art เป็นหนึ่งในผู้แจ้ง FBI ตั้งแต่ปี 1996 โดยกล่าวหาว่าเอปสตีนล่วงละเมิดเธอ และอ้างว่า กิสเลน แม็กซ์เวลล์ (Ghislaine Maxwell) ข่มขู่จะทำลายอาชีพของเธอ
ศิลปินผู้เป็นที่รู้จักจากผลงาน P**s Christ ปรากฏชื่อในอีเมลที่พูดคุยกับเอปสตีนในประเด็นการเมืองและสังคม
เลอาห์ เคลแมน (Leah Kleman) ดีลเลอร์ด้านศิลปะและโบราณวัตถุ มีชื่ออยู่ในสมุดรายชื่อส่วนตัวของเอปสตีน
📌 สถาบันศิลปะที่ถูกจับตา
Museum of Modern Art (MoMA) เผชิญแรงกดดันจากกลุ่ม Guerrilla Girls
New York Academy of Art สถาบันที่เอปสตีนเคยเป็นกรรมการ และเป็นจุดที่เขาได้พบกับมาเรีย ฟาร์เมอร์
The Frick Collection เอกสารล่าสุดระบุว่าเอปสตีนให้ความสนใจพิพิธภัณฑ์แห่งนี้เป็นพิเศษ มีการส่งอีเมลพูดถึงแผนการขยายอาคาร และอ้างถึงความรู้เกี่ยวกับ “โบว์ลิ่งลับ” ภายในอาคาร
โดยภาพรวม เครือข่ายในโลกศิลปะทำหน้าที่เป็นเปลือกหุ้มความน่าเชื่อถือให้เจฟฟรีย์ เอปสตีน ช่วยให้เขาเคลื่อนไหวในแวดวงชนชั้นนำและดำเนินกลไกทางการเงินมูลค่าสูงได้อย่างแนบเนียน ขณะเดียวกัน ก็ทำให้คำถามเรื่องอำนาจ จริยธรรม และความรับผิดชอบของสถาบันศิลปะถูกหยิบขึ้นมาถกเถียงอย่างจริงจังในปัจจุบัน